Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Άγιον Όρος. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Άγιον Όρος. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Τρίτη 14 Απριλίου 2020

«Μόνο με καλή πνευματική ζωή θα τα βγάλουμε πέρα». ~ Άγιος Παΐσιος Αγιορείτης

«Κύριε, σῶσον λαόν ἀπεγνωσμένον».
Ἱερομόναχος Εὐθύμιος,
Καλύβη Ἀναστάσεως, Καψάλα, Ἅγιον Ὄρος.
01-14 / 04 / 2020

Ο Γέροντας Ευθύμιος της Καψάλας του Αγίου Όρους για τον κορονοϊό και το κλείσιμο των εκκλησιών.

Στίς κρίσιμες ἡμέρες πού διανύομε καί στήν ἱερότητα τῶν ἡμερῶν τῆς Μεγάλης Ἑβδομάδος ἐπιβάλλεται μᾶλλον σιωπή καί προσευχή.

Ὅμως ἐπειδή προσφάτως στό Διαδίκτυο κυκλοφορήθηκαν κάποιες ἀπόψεις μέ τόν ὄνομά μου, πρός ἀποκατάσταση τῆς ἀληθείας, γιά νά μήν προκύψη ζημία, ἀναφέρω τά ἑξῆς:

Οὐδέποτε εἶπα σέ ἀνθρώπους νά ἀποθηκεύουν τρόφιμα λόγω ἐπικείμενου πολέμου καί οὐδέποτε προφήτευσα τήν λήξη τῆς ἀπειλῆς τοῦ ἰοῦ, ὅπως κάποιοι ἀνεύθυνα καί ψευδῶς διέδωσαν. 

Ἐπίσης χωρίς τήν ἀδειά μου ἀνήρτησαν συζητήσεις μου μέ ἀνακριβεῖς καί ἀντικρουόμενες ἀπόψεις μου γιά τόν κορονοϊό, οἱ ὁποῖες προκάλεσαν ἐρωτηματικά. Ἡ ἄποψή μου φαίνεται ξεκάθαρα σέ ὅσα ἀκολουθοῦν, εἶναι ἐντελῶς προσωπική, χωρίς διάθεση νά τήν ἐπιβάλλω καί σέ ἄλλους.

Στά τόσα δυσβάσταχτα προβλήματα πού ἔχουν οἱ ἄνθρωποι, τώρα προστέθηκε καί ἡ ἀπειλή τοῦ ἰοῦ, πού κατήντησε ἐφιάλτης. Πιό πολύ ὑποφέρουν οἱ ἄνθρωποι ἀπό τόν φόβο, τόν πανικό καί τόν ἀκούσιο ἐγκλεισμό, παρά ἀπό τόν ἰό. 

Ἡ πολιτεία πῆρε μέτρα προστασίας, ἀλλά ἡ Ἐκκλησία ἔχει τά δικά της ἐφόδια γιά τήν ἀντιμετώπιση τοῦ ἰοῦ, πού τώρα ταπεινωμένη ὅσο ποτέ ἄλλοτε, ἀποδυναμωμένη καί δεσμευμένη ἀπό τήν πολιτεία, ἀδυνατεῖ νά τά παράσχη στούς πιστούς της.

Παλαιώτερα σέ παρόμοιες περιπτώσεις θανατηφόρων ἐπιδημιῶν τελοῦσε ἁγιασμούς καί ἔκανε λιτανεῖες ἱερῶν εἰκόνων καί ἁγίων λειψάνων.

Γιατί καί σήμερα νά μήν γίνωνται αὐτά; «Μή οὐκ ἰσχύει ἡ χείρ Κυρίου» νά μᾶς βοηθήση καί σήμερα;

Στό χωριό μου τήν τρίτη δεκαετία τοῦ 20ου αἰῶνος ἔπεσε λοιμώδης νόσος ἀπό τήν ὁποῖα πέθαναν 50 μικρά παιδιά σέ λίγες ἡμέρες. Δέν προλάβαιναν νά ἀνοίγουν τάφους. Ἔφεραν τότε τήν κάρα τοῦ Ἁγίου Χαραλάμπους ἀπό τόν Ἅγιο Στέφανο Μετεώρων καί ἀμέσως κατέπαυσε τό θανατικό.

Ἀπό τότε πού ὁ Κύριος ἐτέλεσε τόν Μυστικό Δεῖπνο καί παρέδωσε τό ἁγιώτατο μυστήριο τῆς θείας Εὐχαριστίας, δέν ἔπαυσε μέχρι σήμερα νά τελεῖται ἡ «σωσίκοσμη» θεία Λειτουργία.

Οὔτε ὁ Διοκλητιανός, οὔτε οἱ Τοῦρκοι, οὔτε οἱ κομμουνιστές στήν Ρωσσία, οὔτε οἱ Γερμανοί στά χρόνια τῆς κατοχῆς κατάφεραν νά παύσουν τήν θεία Λειτουργία καί τήν προσέλευση τῶν πιστῶν γιά τήν θεία Κοινωνία. 

Καί τώρα μέ τόν φόβο τοῦ ἰοῦ ἔκλεισαν οἱ Ναοί καί στεροῦνται οἱ πιστοί τήν σωστική χάρη τῶν Μυστηρίων, πού τόση ἀνάγκη τήν ἔχουν...

Ἀντιθέτως, τήν ἴδια ὥρα πού ἐδῶ ὅλα σιωποῦν ἀπό φόβο, στίς Ὀρθόδοξες Ἐκκλησίες τῆς Σερβίας, Βουλγαρίας καί Γεωργίας γίνεται ἡ λατρεία ἀπρόσκοπτα, οἱ ναοί εἶναι ἀνοιχτοί, τελεῖται ἡ θεία Λειτουργία καί δέν φοβοῦνται οἱ πιστοί μήν προσβληθοῦν ἀπό τόν ἰό.

Τά μέτρα προστασίας πού ἐπιβάλλει ἡ νῦν κυβέρνηση εἶναι ἀντισυνταγματικά, δυσβάσταχτα, ὑπερβολικά καί ἄνισα πρός τούς Ἕλληνες Ὀρθοδόξους, ἐνῶ ἔχουν δημιουργήση ἕνα κλῖμα τρομοκρατίας, τό ὁποῖο ἐπιδεινώνουν τά ΜΜΕ. 

Ναί, ὑπάρχει ὁ ἰός καί ἐπιβάλλεται νά προστατεύσωμε τήν ὑγεία μας καί τήν ὑγεία τῶν ἄλλων. Ὅμως ὁ φόβος πρέπει νά ἐκλείψη, διότι στήν κατάσταση τοῦ φόβου ὁ ἄνθρωπος δέν μπορεῖ νά σκεφθῆ καί νά ἐνεργήση λογικά καί διακριτικά.

Σέ παρόμοια περίπτωση, ὅταν ἔγινε ἡ ἔκρηξη στό Τσερνομπίλ, οἱ ἄνθρωποι τότε πανικοβλήθηκαν καί ἐξέταζαν τά λαχανικά καί τά φροῦτα γιά νά τρῶνε ἀπό αὐτά πού εἶχαν τήν λιγώτερη ἀκτινοβολία. 

Ὁ ὅσιος Παΐσιος ἐρωτηθείς εἶπε νά κάνωμε τόν σταυρό μας καί νά τρῶμε ἄφοβα, δίνοντας ὁ ἴδιος πρῶτος τό παράδειγμα.

Ἄν ζοῦσε σήμερα εἶναι ἀδιανόητο νά τόν βλέπαμε μέ μάσκα καί γάντια, νά ἔχη στήν τσέπη του τό μπουκάλι μέ τό οἰνόπνευμα καί νά ἀποφεύγη τούς ἀνθρώπους ἤ νά τούς μιλᾶ ἀπό ἀπόσταση. 

Εἶναι βέβαιο ὅτι θά εἰρήνευε τούς ἀνθρώπους καί θά βοηθοῦσε νά ἀποβάλλουν τόν φόβο καί πιό πολύ θά ἐλυπεῖτο γιά τό κλείσιμο τῶν Ἐκκλησιῶν. Εἶναι ἀταίριαστος αὐτός ὁ φόβος γιά τούς χριστιανούς πού ἐμπνέονται ἀπό τό παράδειγμα τοῦ Θεανθρώπου καί ἀπό τούς Μάρτυρες τῆς πίστεώς μας.

Ἀπό πολλούς ἀναμένεται ἐναγωνίως ἡ νίκη τοῦ κορονοϊοῦ μέ τήν ἐφεύρεση τοῦ ἐμβολίου, τό ὁποῖο θά εἶναι ὑποχρεωτικό γιά ὅλους. 

Ἐμεῖς ἀρνούμαστε νά κάνωμε τό ἐμβόλιο. 

Ὅποιος φοβᾶται, ἄς κάνη ὅσα ἐμβόλια θέλει, ἀλλά νά γνωρίζη ὅτι μπορεῖ νά ἔχη ἀπρόβλεπτες βαρειές παρενέργειες, ὅπως εἶχαν τά ἐμβόλια πού ἔκαναν στά παιδιά πρίν λίγα χρόνια γιά τήν νόσο τῶν πτηνῶν καί πολλά παρέλυσαν. 

Ὅπως ἐπίσης ἔπαθαν σκλήρυνση κατά πλάκας πολλοί πού ἔκαναν τό ἐμβόλιο τῆς ἡπατίτιδας Β' καί τό ἴδιο συμβαίνει καί μέ ἄλλα ἐμβόλια. Ἄν δέν φυλάξη ὁ Θεός, τί μποροῦν νά κάνουν τά ἐμβόλια καί τά φάρμακα; 

Ὁ ἄθεος Καζαντζάκης γιά νά προφυλαχθῆ ἀπό τήν χολέρα σέ ταξίδι του στό ἐξωτερικό, ἔκανε ἐμβόλιο καί πάλι νόσησε.

Ἐμεῖς ἔχομε ἀνώτερα ἐμβόλια καί «φάρμακα ἀθανασίας», τά ἅγια Μυστήρια. Γιατρούς δοκιμασμένους καί εἰδικούς γιά τόν ἰό, τόν ἅγιο Χαράλαμπο, τόν ἅγιο Βησσαρίωνα Δουσίκου, πού εἶναι γιά τήν πανώλη καί τόσους ἄλλους Ἁγίους. 

Τώρα ὅμως μέ τίς αὐστηρές ἀπαγορεύσεις ὁ λαός παραμένει ἀβοήθητος καί ἀπαρηγόρητος.

Καί ἐνῶ ὅλοι ἀγωνίζονται γιά τήν ἀντιμετώπιση τοῦ ἰοῦ, κάποιοι, ἄλλα ἔχουν κατά νοῦ καί κάπου ἀλλοῦ ἀποβλέπουν. Κορυφαῖοι γιατροί καί ἐπιστήμονες ἐπισημαίνουν ὅτι αὐτά πού γίνονται εἶναι τέστ πειθαρχίας γιά νά χειραγωγοῦν τούς ἀνθρώπους ἐκεῖ πού θέλουν. 

Αὐτό φαινόταν παράξενο καί ἀπίθανο μέχρι πρότινος ἀλλά δέν εἶναι φαντασία, διότι οἱ ἄνθρωποι πλέον τό λένε δημόσια: «Ἡ πανδημία τοῦ κορονοϊοῦ ἀνέδειξε τήν ἀνάγκη μιᾶς παγκόσμιας δημοκρατικῆς διακυβέρνησης» (Γιώργος Παπανδρέου) 

καί προτείνουν «νά ἔχη ὁ κάθε ἄνθρωπος ἕνα μικροτσίπ γιά νά ἔχη βιομετρικά δεδομένα σέ σχέση μέ τόν ἰό ἤ μέ ἄλλες ἐπιδημικές μετρήσεις» (Εὐάγγελος Βενιζέλος). 

Αὐτοί μιλοῦν ἀνοιχτά γιά σφράγισμα καί παγκόσμια δικτατορία, ἀλλά ἐμεῖς καταλαβαίνομε; Καί τί κάνομε;

Ἄν καί τόσα εἶχε γράψει καί πῆ ὁ ὄσιος Παΐσιος γι’ αὐτό τό θέμα. Αὐτούς τούς ἀνθρώπους πού μᾶς ὑποδούλωσαν στούς ξένους δανειστές καί τώρα μᾶς ὁδηγοῦν στήν σκλαβιά τοῦ Ἀντιχρίστου, εἶναι δυνατόν νά τούς ἐμπιστευθοῦμε;

Ὁ ὅσιος Παΐσιος προλέγοντας τίς μελλοντικές δυσκολίες τόνιζε: «Μόνο μέ καλή πνευματική ζωή θά τά βγάλωμε πέρα». Ἐπέτρεψε ὁ Θεός γιά τίς ἁμαρτίες μας αὐτήν τήν μεγάλη δοκιμασία. 

Ἔχομε ἀνάγκη ἀπό εἰλικρινῆ μετάνοια, ὑπομονή ἀνεξάντλητη καί προσευχή ἀδιάλειπτη, ἡ ὁποία ἐνισχύει τήν Πίστη μας. Εὐχώμαστε ἀδελφικά καλή Ἀνάσταση μέ τίς ὁποιεσδήποτε συνθῆκες. 

Ὁ Ἀναστάς, ὁ Κύριος τῆς ζωῆς καί Νικητής τοῦ θανάτου νά παρηγορήση, νά φωτίση μέ τό φῶς τῆς Ἀναστάσεώς Του ὅλους μας καί νά δώση δύναμη καί ἀντοχή στόν λαό Του. Μέ τήν χάρη Του νά φθάσωμε στήν ἡμέρα τῆς ἀπολυτρώσεώς μας ἀπό τήν ἁμαρτία καί ἀπό ὅλα τά δεινά. Ἀμήν.

«Κύριε, σῶσον λαόν ἀπεγνωσμένον».

Μέ πόνο ψυχῆς καί εἰλικρινή φιλαδελφία.
Ἱερομόναχος Εὐθύμιος,
Καλύβη Ἀναστάσεως, Καψάλα, Ἅγιον Ὄρος.
01-14 / 04 / 2020





Τρίτη 7 Απριλίου 2020

Παλέσματα ασκητικά και επισκέψεις θείας Χάριτος ~ άγιος Ιωσήφ ο Ησυχαστής

Παλέσματα ασκητικά και επισκέψεις θείας Χάριτος. 
Άγιος Ιωσήφ ο Ησυχαστής

Τον κοινώνησε Άγγελος Κυρίου.

Μία εορτάσιμη ημέρα, ύστερα από τρεις μήνες εγκλεισμού του, έστειλε τον πατέρα Αρσένιο να κοινωνήσει λέγοντάς του:

- Πήγαινε εσύ. Εγώ δεν θα έρθω, διότι δεν μπορώ να σύρω τα πόδια μου. Θα μείνω εδώ και θα συνεχίσω την ευχή. Εσύ πήγαινε στην Εκκλησία.

Έτσι κάθισε στο κελάκι του λυπημένος, διότι δεν θα μπορούσε να κοινωνήσει. Έφυγε ο πατήρ Αρσένιος, ενώ αυτός έμεινε σκυμμένος στο σκοτεινό και μικρό κελάκι του κι έλεγε την ευχή έχοντας βάλει τον νου μέσα στην καρδιά του. 

"Μου ήρθε τότε κάτι σαν παράπονο και είπα στον εαυτό μου: Ταλαίπωρε άνθρωπε, από τις αμαρτίες σου είσαι ανάξιος να κοινωνήσεις! Όλοι οι άλλοι πατέρες θα κοινωνήσουν των αχράντων Μυστηρίων, ενώ εσύ που είσαι άχρηστος, δεν θα κοινωνήσεις". 

Εκεί που καθόταν λοιπόν, κλαίγοντας και ελεεινολογώντας τον εαυτό του, ξαφνικά πλημμύρισε το κελάκι του από φως. Άνοιξε η στέγη του και κατέβηκε ένας νέος άνθρωπος με φτερά και στάθηκε μπροστά του. Ήταν Άγγελος Κυρίου. "Ε, μόλις που μπορούσα να τον δω, με την όψη του ως αστραπή που ήταν. 

Έβαλε μέσα στον κόρφο του το χέρι του και έβγαλε ένα όμορφο κουτάκι. Στρογγυλό, φωτεινό, όλο άπλετο φως ήταν. Το Φως του άλλου κόσμου... Τότε ο Άγγελος άνοιξε το κουτάκι με προσοχή και μου ένευσε να ετοιμαστώ και πήρε από μέσα μία μερίδα Άρτου με την λαβίδα. 

Ευρισκόμενος υπό την επήρεια του πνευματικού αυτού φαινομένου και του μυστηρίου της Χάριτος της οπτασίας, αθέλητα και χωρίς να σκεφτώ, έκαμα αυτό που ο Θεός μου έλεγε να κάμω - διότι σε αυτές τις στιγμές ο άνθρωπος παύει να σκέφτεται και να αισθάνεται κατά το σύνηθες.

Άνοιξα το στόμα μου και με κοινώνησε λέγοντας: "Σώμα και Αίμα Χριστού μεταλαμβάνει ο δούλος του Θεού Ιωσήφ μοναχός". Μετά μου χαμογέλασε σεμνά ο Άγγελος, έκλεισε το σκεύος και ανελήφθη δια της στέγης. Έπειτα έγινε πάλι σκότος εις το δωμάτιόν μου".

Έσκυψε πάλι το κεφάλι του ο άγιος Ιωσήφ ο Ησυχαστής και άρχισε την προσευχή! Ομολογούσε μετά ότι: "Τόση χαρά και ευτυχία ένιωθα, που ποτέ μου αυτή τη Χάρη δεν την γεύτηκα! Μία εβδομάδα δεν ένιωθα την ανάγκη ούτε για φαγητό ούτε για νερό. Έπαυσε κάθε λειτουργία του σώματός μου".

Ο άγιος Ιωσήφ αποτελεί για μας τους "ογδοΐτες" μεγάλο στήριγμα και τούτο διότι  με τον βίο του επιβεβαίωσε και επισφράγισε τα νηπτικά βιώματα. Ο σύγχρονος χριστιανός διαβάζοντας ότι ορισμένοι ξακουστοί ασκητές, που ζούσαν στην "έρημο", χωρίς ποτέ τους να συναντούν ανθρώπους, είχαν αξιωθεί της δωρεάς να μεταλαμβάνουν της Θείας Κοινωνίας από Αγγέλους, εξαιτίας της γενικής χλιαρότητας, δυσπιστεί σε αυτού του είδους τις μαρτυρίες.

Ιδού όμως, που και στις μέρες μας φανερώνονται γενναίες ψυχές, με πύρινο πόθο Θεού και βαθιά ταπείνωση, με μεγάλη άσκηση και αυταπάρνηση, που καταξιώνονται των ιδίων δωρεών. Και έτσι, το παράδειγμα του αγίου γέροντός μας Ιωσήφ, μας διδάσκει με βροντερή φωνή, πώς η αγιότης και τα χαρίσματα των Μεγάλων Πατέρων, είναι κατορθωτά σε κάθε εποχή, ακόμη και στη δική μας.

Ο διάβολος ξηλώνει τη στέγη της καλύβης.

Ο άγιος γέροντας Ιωσήφ ο Ησυχαστής σε όλη του τη ζωή πολεμούσε στήθος με στήθος με τα δαιμόνια. Οι αποστάτες της θείας Αγάπης, τον πολεμούσαν με διαφόρους τρόπους. Πότε με λογισμούς, πότε με ασθένειες κατά παραχώρηση Κυρίου, πότε με την φανερή την παρουσία τους και αργότερα χρησιμοποιώντας ασθενέστερους αδελφούς και υποτακτικούς, των οποίων τους πειρασμούς σήκωνε. 

Μια χειμωνιάτικη νύχτα, ο άγιος γέροντας με τον πατέρα Αρσένιο ήταν στην καλύβη τους πάνω στον Άγιο Βασίλειο. Έξω μαινόταν χιονοθύελλα. Ο αέρας μούγκριζε και ούρλιαζε μανιασμένα. Το κρύο περόνιαζε τα κόκαλα. Οι Γεροντάδες, κατά το τυπικό τους, αγωνίζονταν στην αγρυπνία, με μνήμη θανάτου, δάκρυα μετανοίας, χιλιάδες γονυκλισίες και κυρίως με Νοερά προσευχή.

Αυτό όμως δεν άρεσε και πολύ στον φθονερό διάβολο, γι' αυτό και εξήγειρε ένα σωρό επιθέσεις εναντίον του Γέροντος με λογισμούς, φαντασίες, μετεωρισμούς, κρότους, απειλές και ό,τι άλλο γνωρίζει. Δοκίμασε τρεις και τέσσερις φορές να τον υποσκελίσει, αλλά όλες οι επιθέσεις του απέτυχαν, διότι ο άγιος γέροντας ήταν πλέον έμπειρος αγωνιστής.

Στο τέλος, ο διάβολος τόσο μάνιασε εναντίον του, ώστε μπήκε μέσα στην καλύβα των Γεροντάδων από την πόρτα με τη μορφή βιαίου ανέμου, τίναξε την πόρτα και σήκωσε την στέγη στον αέρα! Και έμεινε εμβρόντητος ο άγιος μέσα στην καλύβα να κοιτάζει την σκεπή με αμέτρητα κιλά πέτρες πάνω της να πετά στον αέρα σαν ανεμόπτερο!...

Εκεί πάνω στον Άγιο Βασίλειο έχει βέβαια δυνατούς ανέμους, αλλά αυτό που συνέβη δεν ήταν μία απλή δυνατή ανεμοθύελλα, αλλά κάποιο δαιμόνιο. Τελικά, η σκεπή με ορμή γκρεμοτσακίστηκε στους αντικρυνούς βράχους κι έμειναν τα λείψανά της οικτρό θέαμα πάνω στα χιόνια. Κι έτσι οι δύο ασκητές έμειναν έκθετοι στη χιονοθύελλα. Την αγρυπνία τους όμως δεν την σταμάτησαν! Αναρωτιέστε τι έκαναν για να μην παγώσουν; Μετάνοιες όλη τη νύχτα...

Αισθητή δαιμονική επίθεση.

Μία άλλη φορά, καθώς ο άγιος γέροντας αγρυπνούσε με την ευχή, φανερώθηκε μπροστά του ένας δαίμονας. Προφανώς, ο σκοπός του θα ήταν να αρχίσει το ξυλοκόπημα. Αλλά ο γέροντας Ιωσήφ τόση ανδρεία είχε και τόση μανία εναντίον τους, που αμέσως όρμησε πάνω του να τον τσακίσει.

Εκεί που πάλευε με τον δαίμονα, τον ακινητοποίησε και φώναξε στον πατέρα Αρσένιο: 

- Αρσένιε! Φέρε φωτιά να τον κάψουμε! Τώρα που τον έπιασα, δεν θα γλυτώσει!...

Και καθώς ο γέροντας κρατούσε σφικτά το δαιμόνιο και ο πατήρ Αρσένιος άναβε φωτιά για να τον κάψουν, ο διάβολος μεταμορφώθηκε σε κόρακα και πέταξε.

Αυτά ακούγονται εύκολα, αλλά μόνο εκείνοι που γεύθηκαν τις αισθητές δαιμονικές επιθέσεις μπορούν να αξιολογήσουν ορθά το θάρρος και την ανδρεία του αγίου γέροντος Ιωσήφ. Ο άγιος Σεραφείμ του Σαρώφ, που γεύθηκε άφθονα τις δαιμονικές εμφανίσεις, τόσο μόνο αρκέστηκε να πει: "Είναι απαίσιοι"!...  

Παλέσματα ασκητικά και επισκέψεις θείας Χάριτος. 
Άγιος Ιωσήφ ο Ησυχαστής

Από το βιβλίο "Ο Γέροντάς μου Ιωσήφ ο 
Ησυχαστής και Σπηλαιώτης"
Του οσίου γέροντος Εφραίμ του Φιλοθεΐτου.
Σελίδες 114-115 και 117-118.

Πληκτρολόγηση Λαμπρινή Παπαποστόλου 
για Λόγος Φωτός.


Τρίτη 3 Μαρτίου 2020

H Γερόντισσα Ευπραξία και η πνευματική ιερωσύνη ~ Γέροντας Εφραίμ Φιλοθεΐτης

  Η Γερόντισσα Ευπραξία και η πνευματική ιερωσύνη
Γέροντας Εφραίμ Φιλοθεΐτης

Ανάμεσα στις χήρες που έκειρε μοναχές ο άγιος, ήταν και μία εξαιρετική οσία ψυχούλα, η οσιωτάτη μοναχή Ευπραξία. Ενώ ακόμα εκείνη ήταν λαϊκή στη Θεσσαλονίκη και ο άγιος Ιωσήφ ήταν με τον πατέρα Αρσένιο στη Δράμα, αυτή είπε στις γνωστές της:

- Είδα έναν Γέροντα, έτσι κι έτσι, και αυτός θα με κάνει καλόγρια.

- Άντε βρε, της λένε, που πιστεύεις στα όνειρα!...

- Δεν ξέρω, έτσι είδα, απαντά.

Πράγματι, όταν έφτασε ο άγιος στη Θεσσαλονίκη, κατά θεία συγκυρία, συναντήθηκαν και τελικά την έκειρε μοναχή με το όνομα Ευπραξία! Επειδή όμως ήταν Πόντια, Τραπεζούντια, δεν ήξερε τα Ελληνικά καλά και αντί να λέει Ευπραξία, έλεγε Απραξία.

- Πώς εκλήθης αδελφή; Την ρωτούσαν κι εκείνη απαντούσε:

- Απραξία!

Όταν έγινε μοναχή, ακόμα και το Ψαλτήρι στα τούρκικα το διάβαζε. Όταν διάβαζε το Ωρολόγιον κι άλλα εκκλησιαστικά βιβλία, δεν καταλάβαινε και γι' αυτό έκλαιγε συνέχεια και παρακαλούσε το Θεό να την φωτίσει να «γινώσκη, ἅ ἀναγινώσκη»...

Ένα βράδυ, μετά από ποταμούς δακρύων, είδε στον ύπνο της τον άγιον Ιωάννη τον Θεολόγο που της έδωσε να πιει μ' ένα κουταλάκι... 

Όταν ξύπνησε, αισθάνθηκε ότι μπορούσε να διαβάζει οτιδήποτε και να το καταλαβαίνει πλήρως. Αμέσως πήρε το Ωρολόγιο και τα βιβλία της Εκκλησίας στα χέρια της, τα διάβαζε και τα καταλάβαινε όλα!...

Η Γερόντισσα Ευπραξία ήταν πολύ ασκητική, αλλά η μεγαλύτερη αρετή της ήταν ότι είχε πολλή πίστη στον Γέροντα. Ό,τι της έλεγε ο άγιος Γέροντας Ιωσήφ, το δεχόταν σαν αποκάλυψη! Μάλιστα συχνά συνέβαινε και η ακόλουθη χαριτωμένη στιχομυθία. Πριν ξεκινήσει την αγρυπνία της, πήγαινε στον Γέροντα Ιωσήφ και του έλεγε:

- Γέροντα, πες τώρα να έχω προσευχή.

- Άντε, θα 'χεις προσευχή.

- Όχι έτσι Γέροντα. Δεν το είπες με την καρδιά σου. Πες, πες, πες, του ξαναλέει.

- Άντε, θα 'χεις πλημμύρα προσευχής, της λέει ο Γέροντας.

- Ε, τώρα ευχαριστώ Γέροντα!...

Και πώς ο Θεός σφραγίζει το στόμα του Γέροντος! Πράγματι, με το που της έλεγε έτσι, πλημμύρα Χάριτος ερχόταν! Τόση πίστη είχε η αγαθή Γερόντισσα Ευπραξία στον άγιο Γεροντά της, που έλεγε:

- Γέροντα, να σε πάρω στον ώμο μου, να σ' έχω στον ώμο μου και τότε δεν φοβάμαι. Και στα Ιεροσόλυμα πηγαίνω περπατώντας.

Κι επειδή είχε αυτήν την ευλάβεια στον Γέροντά της, είχε πετύχει πολλά στην προσευχή. Έκανε πολλή ώρα Καρδιακή Προσευχή και έφτασε σε μεγάλη απάθεια και υψηλή πνευματική κατάσταση. Όταν έμπαινε ο Γέροντας καμιά φορά στο κελί της, την σκουντούσε και συνήρχετο. Βρισκόταν σε προστάδιο θεωρίας. Σίγουρα θα είχε και εκστάσεις. Ήταν βέβαια πάντα καλής προαιρέσεως, αγιασμένη και μυροβλυσμένη.

Έλεγε ο Γέροντάς μου Ιωσήφ, πως η μοναχή Ευπραξία είχε λάβει τόση Χάρη από το Θεό, που στο μοναστήρι, όταν ήταν, έβγαλε και δαιμόνια από ένα παιδάκι.

Είχε έρθει ένα παιδί στο ναό του μοναστηριού κατά την Θεία Λειτουργία. Όταν τέλειωσε η Θεία Λειτουργία, το παιδί, ξεμάκρυνε από τους γονείς του, πλησίασε τον Ιερέα, παρακαλώντας τον να του διαβάσει κάποια ευχή και να το σταυρώσει, διότι είχε δαιμόνιο. 

Ο Ιερέας είπε στο παιδί:
- Παιδί μου, πήγαινε σ' εκείνη τη μοναχή να σε σταυρώσει. Εκείνη έχει τη δύναμη να σε κάνει καλά.

Το παιδί έκανε υπακοή και πήγε και την παρακάλεσε:
- Γερόντισσα, σταύρωσέ με.

- Παιδί μου, του λέει, στον Ιερέα να πας. Εκείνος έχει την Χάρη και τη Δύναμη. Εγώ είμαι μια απλή μοναχή.

- Μα, λέει το παιδί, εκείνος με έστειλε σε σένα να με σταυρώσεις. Σταύρωσέ με, σε παρακαλώ, αδερφή. Είναι τόσο δύσκολο;

Ήρθε σε δύσκολη θέση η αγαθή Γερόντισσα, αλλά τι να κάνει στην τόση επιμονή του παιδιού; Το σταύρωσε και αμέσως το δαιμόνιο "όπου φύγει, φύγει"! Και το παιδί θεραπεύτηκε εντελώς.

Ο άγιος Εφραίμ ο Κατουνακιώτης γνώρισε εξ ιδίας πείρας την Χάρη που είχε η ευλαβής Γερόντισσα Ευπραξία. Και κάποτε διηγήθηκε την ακόλουθη ιστορία γι' αυτήν:

«Κάποτε περίμενα τον Γέροντα να έλθει απ' έξω. Ὁ Γέροντας εἶχε βγεῖ ἔξω τή διακαινήσιμο ἑβδομάδα· πᾶνε πολλὰ άχρόνια. 

Εἶπε ὁ γερο-Ἰωσήφ εἰς τή Γερόντισσα Εὐπραξία καί τίς ἄλλες ἀδελφές: 

«Βρῆκα ἕνα παπαδάκι καλό» (γιά μένα ἔλεγε). 

Συνεννοήθηκε ἡ Γερόντισσα μέ τίς ἄλλες, καί μοῦ πλέξανε ἕνα σκουφάκι.

Ὅταν ἦρθε ὁ γερο-Ἰωσήφ, πῆγε στίς ἁλυκές· δέν ἀνέβηκε ἐπάνω στο καλλυβάκι του. Έτσι κατεβήκαμε ὅλοι κάτω. Βγήκε στο λιμάνι από την βάρκα και πλησίασα κοντά του.

Λέει ὁ Γέροντας: «Βρέ παπά, πάρε αὐτό τό σκουφάκι». 

Μόλις τό φόρεσα ἐγώ τό σκουφάκι αὐτό, αμέσως πήρα Χάρη, ενέργεια προσευχής, ἄναψα ἀπό προσευχή καί θεῖο ἔρωτα! 

«Τί σκουφί εἶναι αὐτό, Γέροντα;» ρώτησα έκπληκτος.

«Νά ἤξερες», λέει ὁ Γέροντας, «τί προσευχές ἔκανε ἡ Γερόντισσα Εὐπραξία σ᾿ αὐτό τό σκουφάκι! Αυτά είναι κειμήλια».

Μιαν άλλη φορά, η Γερόντισσα Εὐπραξία ἔστειλε ἕνα κομποσχοινάκι. Νομίζω ἤτανε πενηντάρι, «Γέροντα», λέω, «δῶσε μου αὐτό τό κομποσχοινάκι». «Πάρ᾿ το», μοῦ λέει. Εἰς τήν εἰκόνα πού μοῦ εἶχε δώσει ὁ Γέροντας, (μία εἰκόνα καί ἕνα πολυσταύρι), τό κρέμασα αὐτό τό κομποσχοινάκι. Καί ὅταν αὐτό εὐωδίαζε τήν ἡμέρα, ἤξερα ὅτι τό βράδυ θά ἔχω προσευχή. Ὅταν δέν εὐωδίαζε τό κομποσχοινάκι, δέν εἶχα προσευχή. 

Με τόση άσκηση και προσευχή πέρασαν όλη τους τη ζωή οι άγιες αυτές ψυχές. Πραγματικά διαμάντια. Η τελευταία από τις πέντε γερόντισσες που πέθανε ήταν η Ευπραξία, έζησε περίπου 100 έτη.

Ήταν στην Θεσσαλονίκη και όταν ήλθε το τέλος της, είδε τους δαίμονες που ήρθαν να την πάρουν. Γύριζε προς τα αριστερά και έλεγε:

- Γκιτ, γκιτ. Δηλαδή, "φύγε" στα τουρκικά και έδιωχνε τους δαίμονες με ανοιχτά μάτια και μ' όλα τα λογικά της. Μετά γύρισε προς τα δεξιά και βλέποντας τους Αγγέλους έλεγε:

- Γκελ, γκελ. Δηλαδή, "Ελάτε, ελάτε". Κι έτσι εκοιμήθη η τελευταία καλόγρια του οσίου γέροντος Ιωσήφ του Ησυχαστή...

Η Γερόντισσα Ευπραξία και η πνευματική ιερωσύνη
Γέροντας Εφραίμ Φιλοθεΐτης

Από το βιβλίο 
«Ο Γέροντάς μου Ιωσήφ ο Ησυχαστής και Σπηλαιώτης (1897-1959)».
του Γέροντος Εφραίμ του Φιλοθεΐτου
σελίδες 98 έως 102. 
Πληκτρολόγηση: Παπαποστόλου Λαμπρινή.





Τετάρτη 12 Φεβρουαρίου 2020

Νήψη και φύλαξη της καρδιάς ~ Όσιος Νικηφόρος ο Μονάζων

Όσιος Νικηφόρος ο Μονάζων 
Νήψη και φύλαξη της καρδιάς
Τόμος Δ' Φιλοκαλία

«Φως μεν μοναχοίς άγγελοι, φως δε κοσμικοίς μοναχική πολιτεία». 
«Οι ΄Αγγελοι είναι το φως των Μοναχών και οι Μοναχοί είναι το φως των κοσμικών». 
~ Άγιος Ιωάννης της Κλίμακος

Όσοι επιθυμείτε σφοδρά ν' αξιωθείτε τη μεγαλόπρεπη θεϊκή φωτοφάνεια του Σωτήρα μας Ιησού Χριστού· όσοι θέλετε να δεχθείτε με αίσθηση μέσα στην καρδιά σας το υπερουράνιο πυρ· όσοι σπεύδετε να επιτύχετε τη συμφιλίωση σας με το Θεό, να τη ζήσετε και να την αισθανθείτε· όσοι απορρίψατε όλα τα πράγματα του κόσμου, για να βρείτε και να αποκτήσετε το θησαυρό που είναι κρυμμένος στον αγρό των καρδιών σας·

όσοι θέλετε ν' ανάψουν ολόλαμπρες οι λαμπάδες των ψυχών σας από αυτόν τον κόσμο κι έτσι απαρνηθήκατε όλα τα παρόντα· όσοι θέλετε να γνωρίσετε και ν' αποκτήσετε με πείρα τη βασιλεία των ουρανών που είναι μέσα σας, ελάτε να σας εκθέσω την επιστήμη, ή μάλλον τη μέθοδο, της αιώνιας, ή καλύτερα της ουράνιας ζωής.

Η επιστήμη αυτή εισάγει χωρίς κόπο και ιδρώτα τον εργάτη της στο λιμάνι της απάθειας, και δε διατρέχει κανένα κίνδυνο ταραχής ή πλάνης από τους δαίμονες. Τέτοιος φόβος υπάρχει τότε μόνον, όταν λόγω παρακοής ζούμε έξω και μακριά από τη ζωή που σας προτείνω, όπως παλιά ο Αδάμ, που αψήφησε εντελώς την εντολή του Θεού, έπιασε φιλία με το φίδι θεωρώντας το αξιόπιστο, κι έτσι έφαγε κατά κόρον από τον καρπό της απάτης κι έριξε αξιοθρήνητα τον εαυτό του κι όλους τους απογόνους του στον πυθμένα του θανάτου, του σκότους και της διαφθοράς.

Επιστρέψετε λοιπόν· ή μάλλον, για να πούμε το πιο αληθινό, ας επανέλθομε, αδελφοί, στους εαυτούς μας, ας αποστραφούμε μια για πάντα τη συμβουλή του φιδιού και την περιφορά μας στα χαμαίζηλα. Γιατί δεν είναι δυνατό να επιτύχουμε με άλλο τρόπο τη συμφιλίωση και την οικείωσή μας με το Θεό, αν πρώτα δεν επανέλθομε, ή καλύτερα δεν εισέλθουμε στους εαυτούς μας, όσο εξαρτάται από μας.

Γιατί θα είναι παράδοξο, ενώ αποχωρίσαμε τους εαυτούς μας από την περιφορά του κόσμου και τις μάταιες μέριμνες, να τον εμποδίζουμε ασυγχώρητα από τη βασιλεία των ουρανών που είναι μέσα μας. Γι' αυτό και η αγία μοναχική ζωή έχει ονομαστεί τέχνη τεχνών και επιστήμη επιστημών, επειδή δεν μας προξενεί όσα αυτές οι φθαρτές τέχνες και επιστήμες, ώστε να στρέφουμε και προς αυτές το νου μας και να τον κατα-καλύπτουμε μ' αυτές παίρνοντάς τον από τα ανώτερα, αλλά μας υπόσχεται παράδοξα και απόρρητα αγαθά, τα οποία μάτια δεν είδαν κι αυτιά δεν τ' άκουσαν και άνθρωπος δεν τα διανοήθηκε.


Ως εκ τούτου, δεν έχομε να παλέψουμε μέ όντα από σάρκα και αίμα, αλλά με τις δαιμονικές δυνάμεις, με τους κοσμοκράτορες του σκοτεινού αυτού αιώνα. Αν λοιπόν ο παρών αιώνας είναι σκότος, ας φύγομε απ' αυτόν, απομακρύνοντας από αυτόν και τα νοήματά μας· τίποτε κοινό μεταξύ ημών και του εχθρού του Θεού. Γιατί εκείνος που θα θελήσει να φιλιώσει με αυτόν, γίνεται εχθρός του Θεού. Κι εκείνον που έγινε εχθρός του Θεού, ποιος μπορεί να τον βοηθήσει;

Γι' αυτό ας μιμηθούμε τους πατέρες μας, και ας αναζητήσομε το θησαυρό που είναι μέσα στις καρδιές μας, όπως εκείνοι. Και αφού τον βρούμε, ας τον κρατήσουμε με πολύ μεγάλη δύναμη, εργαζόμενοι συγχρόνως και φυλάγοντάς τον, αφού σ' αυτό έχομε ταχθεί απ' την αρχή.

Κι αν παρουσιαστεί κανείς να φέρνει αντιρρήσεις σ' αυτά και να λέει: «Πώς μπορεί κανείς να εισέλθει στην καρδιά του κι εκεί να εργάζεται ή να μένει;», όμοια με το Νικόδημο που είπε κάποτε στον Σωτήρα: «Πώς μπορεί κανείς να μπει για δεύτερη φορά στην κοιλιά της μητέρας του και να γεννηθεί ενώ είναι γέρος;», θ' ακούσει και αυτός: «Το Πνεύμα πνέει όπου θέλει». 

Αν λοιπόν αμφιβάλλομε και δυσπιστούμε έτσι στα έργα της πρακτικής, πώς θα έρθουν σ' εμάς τα έργα της θεωρίας; Γιατί η πρακτική είναι που ανεβάζει στη θεωρία. Αλλ' επειδή χωρίς αποδείξεις από τις Γραφές είναι αδύνατο να βεβαιωθεί εκείνος που έτσι αμφιβάλλει, θα εντάξουμε σ' αυτό το λόγο, για την ωφέλεια των πολλών, αποσπάσματα από τους βίους και τους λόγους των Αγίων, ώστε να βεβαιωθεί από αυτούς και ν' αποβάλει κάθε αμφιβολία.

Από το βίο του αββά Αγάθωνος:

Ένας αδελφός ρώτησε τον Αββά Αγάθωνα: «Πες μου Αββά, ποιο είναι μεγαλύτερο, o σωματικός κόπος, ή η φύλαξη του εσωτερικού ανθρώπου;» Κι αυτός αποκρίθηκε: «Ο άνθρωπος μοιάζει με δένδρο. Ο σωματικός κόπος λοιπόν είναι τα φύλλα, ενώ η φύλαξη του εσωτερικού είναι ο καρπός. Επειδή λοιπόν, σύμφωνα με τη Γραφή, όποιο δένδρο δεν κάνει καλό καρπό το κόβουν και το ρίχνουν στη φωτιά, είναι φανερό ότι όλη η επιμέλειά μας, δηλαδή η φύλαξη του νου, αποβλέπει στους καρπούς. Χρειάζεται όμως και το σκέπασμα και ο στολισμός των φύλλων, τα οποία είναι ο σωματικός κόπος».

Είναι αξιοθαύμαστο, πώς αποφάνθηκε ο Άγιος αυτός για όλους όσους δεν έχουν φύλαξη του νου, αλλά καυχώνται μόνο για την πρακτική άσκηση, με το να πει ότι κάθε δένδρο που δεν κάνει καρπό, δηλαδή φύλαξη του νου, κι έχει μόνο φύλλα, δηλαδή την πράξη, κόβεται και ρίχνεται στη φωτιά. Τρομακτική, πάτερ, η απόφανσή σου!... 


Του αγίου Ιωάννου της Κλίμακος:

Ησυχαστής είναι εκείνος που αγωνίζεται να περιορίσει τον ασώματο νου σε σωματικό οίκο, δηλαδή μέσα στην καρδιά, πράγμα παράδοξο. Ησυχαστής είναι εκείνος που είπε: «Εγώ κοιμάμαι, μα η καρδιά μου αγρυπνεί»... 

Του αγίου Συμεών του Νέου Θεολόγου:

Αφ' ότου έκανε τον άνθρωπο να εξοριστεί εξαιτίας της παρακοής του από τον Παράδεισο και το Θεό, ο διάβολος με τους δαίμονες έχει τη δυνατότητα να σαλεύει νοητά το λογιστικό κάθε ανθρώπου ημέρα και νύχτα· άλλου πολύ, άλλου λίγο και άλλου περισσότερο. Και το λογιστικό δεν είναι δυνατό να οχυρωθεί διαφορετικά, παρά με την ακατάπαυστη μνήμη του Θεού. Αν δηλαδή με τη δύναμη του σταυρού εντυπωθεί στην καρδιά η θεία μνήμη, θα το στερεώσει και θα το κάνει ακλόνητο.

Σ' αυτό το σκοπό οδηγεί ο νοητός αγώνας, στον οποίο κάθε χριστιανός αποδόθηκε να αγωνιστεί μέσα στο στάδιο της πίστεως του Χριστού· αλλιώς θ' αγωνιστεί μάταια. Εξαιτίας αυτού του αγώνα γίνεται όλη η ποικιλότροπη άσκηση καθενός που κακοπαθεί για το Θεό, κι αυτό για να κάμψει τα σπλάχνα του Αγαθού και να του δώσει πάλι τό αρχικό αξίωμα και να σφραγιστεί στο λογιστικό του ο Χριστός, καθώς λέει ο Απόστολος: «Παιδάκια μου, για σας περνώ πάλι τους πόνους του τοκετού, ώσπου να εντυπωθεί μέσα σας ο Χριστός».

Είδατε, αδελφοί, ότι υπάρχει τέχνη πνευματική, δηλαδή μέθοδος, η οποία γρήγορα ανεβάζει αυτόν, που την ασκεί, στην απάθεια και στη θεοπτία; Βεβαιωθήκατε τώρα ότι όλη η πρακτική άσκηση θεωρείται από το Θεό, όπως τα φύλλα στο δένδρο που δεν έχει καρπό; Και ότι θα πάει χαμένη σε κάθε ψυχή που δεν έχει φύλαξη του νου; Ας σπεύσουμε λοιπόν, για να μην πεθάνουμε άκαρποι και μετανοήσουμε ανώφελα.

Ερώτηση: Από αυτό το σύγγραμμα μαθαίνομε ποια ήταν η πρακτική εκείνων που ευαρέστησαν τον Κύριο και ότι υπάρχει κάποια εργασία πνευματική, η οποία ελευθερώνει γρήγορα την ψυχή από τα πάθη και την συνδέει με την αγάπη του Θεού, η οποία είναι υποχρεωτική σε καθέναν που έγινε στρατιώτης του Χριστού· σ' αυτά δεν αμφιβάλλομε, αλλά έχομε πεισθεί τελείως. Παρακαλούμε όμως να μάθομε τι είναι προσοχή και με ποιον τρόπο αξιώνεται κανείς να την επιτύχει. Γιατί είμαστε ολότελα αμύητοι σ' αυτό το πράγμα.

Απόκριση: Στο όνομα του Κυρίου μας Ιησού Χριστού που είπε: «Χωρίς εμένα δεν μπορείτε να κάνετε τίποτε», κι αφού Τον επικαλεστώ ως βοηθό και συνεργό, θα προσπαθήσω κατά τη δύναμή μου να σας παρουσιάσω τι είναι προσοχή και πώς αυτή, Θεού θέλοντος, μπορεί να κατορθωθεί.

Η προσοχή, είπαν μερικοί Άγιοι, είναι φύλαξη του νου· άλλοι, φύλαξη της καρδιάς· άλλοι την είπαν νήψη, άλλοι νοερή ησυχία και άλλοι αλλιώς. Όλα αυτά σημαίνουν ένα και τό αυτό. Όπως όταν πει κανείς ψωμί, κομμάτι και μπουκιά, έτσι σκέψου και γι' αυτά. Μάθε τώρα με ακρίβεια τι είναι προσοχή και ποια είναι τα ιδιώματά της. 


Η προσοχή είναι γνώρισμα της αληθινής μετάνοιας. Η προσοχή είναι ανόρθωση της ψυχής, μίσος του κόσμου και επιστροφή της στο Θεό. Η προσοχή είναι αποδοκιμασία της αμαρτίας και επαναφορά της αρετής. Η προσοχή είναι ανεπιφύλακτη βεβαιότητα για τη συγχώρηση των αμαρτιών μας. Η προσοχή είναι η αρχή της θεωρίας, ή μάλλον η βάση της θεωρίας, γιατί μέσω αυτής ο Θεός συγκαταβαίνει κι εμφανίζεται στο νου. 

Η προσοχή είναι αταραξία του νου, ή μάλλον ακινησία της ψυχής, που της δόθηκε ως βραβείο από το έλεος του Θεού. Η προσοχή είναι κατάργηση των λογισμών, ανάκτορο της μνήμης του Θεού, θησαυροφυλάκιο της υπομονής των επερχομένων δοκιμασιών. Η προσοχή είναι αιτία της πίστεως, της ελπίδας και της αγάπης. Γιατί αν κανείς δεν πιστέψει, δε θα δεχτεί τα επερχόμενα λυπηρά· κι αν δεν τα δεχτεί με χαρά, δε θα πει στον Κύριο: «Είσαι βοηθός μου και καταφύγιο μου»· κι αν δεν έχει καταφύγιό του τον Ύψιστο, δε θα ενστερνιστεί την αγάπη Του.

Αυτό λοιπόν το μέγιστο των μεγίστων κατόρθωμα, οι περισσότεροι, ή και όλοι, το αποκτούν κυρίως με τη διδασκαλία. Γιατί σπανίζουν εκείνοι που χωρίς διδαχή άλλου, με την ένταση της εργασίας τους και τη θέρμη της πίστεως, το έλαβαν από το Θεό· μα το σπάνιο δεν είναι νόμος. Γι' αυτό πρέπει ν' αναζητήσομε οδηγό που δε θα πέφτει σε πλάνη, ώστε με την καθοδήγησή του να διδασκόμαστε και να διορθωνόμαστε στις δεξιές και τις αριστερές μεταπτώσεις της προσοχής, εννοώ τις ελλείψεις και τις υπερβολές που εισάγει ο πονηρός· να μας τις φανερώνει σύμφωνα με όσα έπαθε και δοκιμάστηκε ο ίδιος, και να μας υποδεικνύει τη νοητή αυτή οδό ώστε να μη μας μένει αμφιβολία, κι έτσι να την βαδίζομε με ευκολία.


Αν δεν έχεις οδηγό, πρέπει να τον αναζητάς με επιμονή. Αν όμως δε βρίσκεις, τότε αφού επικαλεστείς το Θεό και Τον ικετεύσεις με συντριβή πνεύματος και δάκρυα και ακτημοσύνη, κάνε αυτό που θα σου πω. Γνωρίζεις ότι αυτό που αναπνέουμε είναι ο κοινός αέρας, και τον εκπνέουμε όχι για άλλο τίποτε, παρά για την καρδιά, γιατί αυτή είναι η αιτία της ζωής και της θερμότητας του σώματος. 

Η καρδιά, δηλαδή, φέρνει προς τον εαυτό της τον αέρα της αναπνοής ως ένα μέσο που θα μεταφέρει έξω, με την εκπνοή, μέρος της θερμότητάς της, ώστε η ίδια να διατηρεί τη σωστή θερμοκρασία. Αίτιος, ή μάλλον υπηρέτης αυτής της λειτουργίας είναι ο πνεύμονας, που τον έκανε ο Δημιουργός με αραιή δομή ώστε σαν ένα φυσερό να εισάγει και να εξάγει χωρίς δυσκολία τον αέρα. Έτσι η καρδιά με την αναπνοή ψύχεται, αποβάλλοντας θερμότητα, και επιτελεί απαράβατα αυτή τη λειτουργία, στην οποία έχει οριστεί για τη διατήρηση της ζωής.

Εσύ, λοιπόν, αφού καθίσεις και συγκεντρώσεις το νου σου, πέρασέ τον στην αναπνευστική οδό που αρχίζει από τη μύτη και οδηγεί τον αέρα στην καρδιά· και ώθησε το νου σου κι ανάγκασέ τον να κατεβεί μαζί με τον εισπνεόμενο αέρα στην καρδιά. Κι όταν εισέλθει εκεί, τα μετέπειτα δεν θα είναι πλέον χωρίς ευφροσύνη και χαρά. 

Όπως δηλαδή ένας άνδρας που είχε απουσιάσει μακριά από το σπίτι του, όταν επιστρέψει, δεν ξέρει τι κάνει απ' τη χαρά του που αξιώθηκε να συναντήσει τα παιδιά του και τη γυναίκα του, έτσι και ο νους όταν ενωθεί με την ψυχή, γεμίζει από ανείπωτη ηδονή και ευφροσύνη. Λοιπόν, αδελφέ, συνήθισε το νου σου να μη βγαίνει γρήγορα από εκεί. 

Στην αρχή στενοχωρείται πάρα πολύ από το εκεί κλείσιμο και τον περιορισμό· όταν όμως συνηθίσει, δεν ανέχεται πια να περιφέρεται έξω. Γιατί η βασιλεία των ουρανών είναι μέσα μας, και καθώς ο νους την παρατηρεί εκεί και με την καθαρή προσευχή την επιδιώκει, νομίζει βδελυρά και μισητά όλα τα έξω.


Αν λοιπόν με την πρώτη προσπάθεια εισέλθεις με το νου σου στον καρδιακό τόπο που σου υπέδειξα, ευχαρίστησε και δόξασε το Θεό, και σκίρτησε και εξακολούθησε αυτή την εργασία για πάντα. Αυτή είναι που θα σε διδάξει εκείνα που δε γνωρίζεις. Πρέπει ακόμη να μάθεις και τούτο· όταν ο νους σου βρίσκεται εκεί, να μη σιωπά και να μην κάθεται αργός, αλλά να έχει ως έργο και ακατάπαυστη μελέτη του το «Κύριε Ιησού Χριστέ, Υιέ του Θεού, ελέησόν με», και να μην το σταματά ποτέ. Γιατί αυτό διατηρεί το νου συγκεντρωμένο, τον αναδεικνύει ανίκητο και απρόσβλητο κατά τις επιθέσεις του εχθρού και του αυξάνει καθημερινά την αγάπη και τον πόθο του Θεού.

Αν πάλι, αδελφέ, παρά τις εντατικές σου προσπάθειες, δεν μπορείς να εισέλθεις στην περιοχή της καρδίας καθώς σου περιέγραψα, κάνε αυτό που σου λέω τώρα, και με τη βοήθεια του Θεού θα βρεις ό,τι ζητάς. Γνωρίζεις ότι το λογιστικό μέρος της ψυχής κάθε ανθρώπου βρίσκεται στο στήθος. Εκεί, μέσα στο στήθος, και όταν σωπαίνουν τα χείλη, μιλάμε και σκεπτόμαστε και συνθέτουμε προσευχές και ψαλμούς και άλλα. 

Αφαίρεσε λοιπόν από το λογιστικό κάθε λογισμό —μπορείς, αν θέλεις—, και δώσε σ' αυτό το «Κύριε Ιησού Χριστέ, Υιέ του Θεού, ελέησόν με». Και ανάγκασέ το να φωνάζει εσωτερικά πάντοτε αυτό αντί οποιαδήποτε άλλη έννοια. Αν αυτό το τηρήσεις γι' αρκετό καιρό, αναμφίβολα θα σου ανοιχτεί μέσω αυτού και η καρδιακή είσοδος, όπως έχομε γράψει και όπως κι εμείς από την πείρα έχουμε μάθει. 

Κι ακόμη, θα έρθει σε σένα, μαζί με την πολυπόθητη και τερπνή προσοχή, κι όλη η χορεία των αρετών, αγάπη, χαρά, ειρήνη κλπ., που θα ικανοποιήσουν όλα τα αιτήματά σου με τη χάρη του Ιησού Χριστού, του Κυρίου μας. Σ' Αυτόν, μαζί με τον Πατέρα και το Άγιο Πνεύμα, ανήκει η δόξα, η εξουσία, η τιμή και η προσκύνηση, και τώρα και πάντοτε και σ' όλους τους αιώνες. Αμήν.

Του αββά Ισαάκ του Σύρου:

Αγωνίσου να εισέλθεις στο θάλαμο που βρίσκεται μέσα σου, και θα δεις τον ουράνιο θάλαμο. Γιατί και τούτος κι εκείνος είναι ένας, και από μία είσοδο τους βλέπεις και τους δύο. Η σκάλα της βασιλείας εκείνης είναι κρυμμένη μέσα σου, δηλαδή μέσα στην ψυχή σου. Καθάρισε λοιπόν τον εαυτό σου από την αμαρτία και θα βρεις εκεί σκαλοπάτια, με τα οποία θα μπορέσεις να ανεβαίνεις.

Του αγίου Ιωάννη Καρπαθίου:

Έχομε ανάγκη από μεγάλο αγώνα και κόπο στις προσευχές, για να βρούμε την απαλλαγμένη από κάθε ενόχληση κατάσταση της διάνοιας, σαν έναν άλλον ουρανό μέσα στην καρδιά μας όπου κατοικεί ο Χριστός, όπως λέει ο Απόστολος: «Μήπως δε γνωρίζετε ότι ο Χριστός κατοικεί μέσα σας;»

Όσιος Νικηφόρος ο Μονάζων
Νήψη και φύλαξη της καρδιάς 
Τόμος Δ' Φιλοκαλία


Τετάρτη 27 Φεβρουαρίου 2019

Ναυπάκτου Ιερόθεος: Ἀναχωρητές καί κόσμος.



Ἀναχωρητές καί κόσμος.
Μητροπολίτου Ναυπάκτου καί Ἁγίου Βλασίου κ. Ἱεροθέου

1. Ἐρώτηση: Σεβασμιώτατε, ἔχετε φροντίσει ἤδη ἀπό τά νεανικά σας χρόνια νά γνωρίζετε ἀναχωρητές, νά πάρετε ἀπό αὐτούς ἐποικοδομητικό λόγο. Τί σᾶς προσέλκυσε στήν ζωή τῶν ἀναχωρητῶν;

Ἀπάντηση: Ἡ ἀλήθεια εἶναι ὅτι δέν φρόντισα ἐγώ, ἀλλά φρόντισε ἡ Πρόνοια τοῦ Θεοῦ. Κατ’ ἀρχάς, γεννήθηκα μέσα σέ μιά οἰκογένεια πού οἱ γονεῖς μας ζοῦσαν ἀσκητικά. Ὁ πατέρας μου ἤθελε νά γίνη μοναχός στό Ἅγιον Ὄρος, ἀλλά ἀπό ὑπακοή στόν πνευματικό του νυμφεύθηκε μιά εὐλαβέσταστη γυναίκα, τήν μητέρα μου. Ἔτσι, εἶχε σέ ὅλη τήν ζωή του τόν πόθο τοῦ μοναχοῦ καί διάβαζε ἀσκητικά βιβλία. Μεγάλωσα κι ἐγώ διαβάζοντας τήν Κλίμακα τοῦ Ἰωάννου, πού εἶχε ὁ πατέρας μου.

Ἔπειτα, ἀπό μικρός γνώρισα μερικούς κοσμοκαλόγηρους, πού ἀγαποῦσαν πολύ τόν Χριστό μέ ἔργα καί πράξεις. Ἰδιαίτερα ἕναν φίλο τοῦ πατέρα μου, πού ἦταν ἀφιερωμένος στόν Θεό καί ζοῦσε ὡς μοναχός, ἄν καί λαϊκός, εἶχε ξυλουργεῖο καί ὅσα εἰσέπραττε τά ἔδινε ἐλεημοσύνη καί ὁ ἴδιος ζοῦσε μέ προσευχή.

Ἀργότερα, ὡς φοιτητής ἐπισκεπτόμουν τό Ἅγιον Ὄρος, καί μάλιστα τούς ἐρημίτες καί τούς ἀναχωρητές. Μέ προσήλκυσε ἡ τέλεια προσφορά στόν Θεό. Πολύ μέ συγκινεῖ αὐτή ἡ ὁλοκληρωτική ἀφιέρωση στόν Θεό. Ἔβλεπα σέ σκίτσα καί φωτογραφίες ἐρημίτες μοναχούς καί αἰσθανόμουν βαθύτατη συγκίνηση. Ἔβλεπα στήν ζωή τους τόν Ἀδάμ πρό τῆς πτώσεως, τούς Προφῆτες, ὅπως τόν Προφήτη Ἠλία καί τήν ζωή τῶν δικαίων στόν Παράδεισο.

Οἱ ἐρημίτες-ἀναχωρητές αἰσθάνθηκαν σέ ἕναν μικρό ἤ μεγάλο βαθμό τήν ματαιότητα τῶν προσκαίρων, τήν ὡραιότητα τῶν ἄνω καί αἰωνίων, τήν ἔμπνευσή τους, καί κυρίως τήν αἴσθηση ὅτι δέν πρέπει «νά παίζουμε μέ τήν αἰωνιότητα». Τούς ἥλκυε ἡ «μέλλουσα πόλις» καί ὄχι «ἡ μένουσα πόλις» (Ἑβρ. ιγ΄, 14). Αὐτό μέ ἐντυπωσίαζε πολύ.

2. Ἐρώτηση: Ἔχετε ἐπισκεφθῆ πολλούς Γέροντες. Ποιό ἦταν τό ὄφελος πού ἀποκομίζατε ἀπό τήν συνάντηση μαζί τους;

Ἀπάντηση: Ἀπό φοιτητής ὅταν ἐπισκεπτόμουν τό Ἅγιον Ὄρος, ἀκόμη καί τώρα, δέν μέ ἐνδιαφέρουν τόσο οἱ βιβλιοθῆκες τῶν Μονῶν, τά χειρόγραφα, οἱ ἁγιογραφίες, οἱ ἐκτελέσεις τῶν μουσικῶν μαθημάτων, ὅσο οἱ ἐμπειρικοί μοναχοί, πού ζοῦν μόνο γιά τόν Θεό καί ἀγγίζουν τήν αἰωνιότητα. Βρῆκα κάποτε ἕναν ἐρημίτη πού μοῦ εἶπε: «Δοξάζω τόν Θεό πού ἐφέτος ἔβρεξε πολύ καί ἡ γῆ ἔβγαλε χορταράκι καί μπορῶ νά φάω κάτι».

Κάποιος ἄλλος ἐρημίτης μοῦ εἶπε: «Μοῦ δίνουν ἀπό ἕνα Μοναστήρι λίγο ψωμί γιά νά τρώγω, γιά νά ἔχω δυνάμεις, γιά νά ἐργάζομαι∙ λίγο κρασί γιά νά ἀνοίγη ἡ φωνή καί νά προσεύχομαι∙ καί λίγο λάδι γιά νά λαδώνωνται τά γόνατά μου νά μποροῦν νά κάνουν μετάνοιες. Τί ἄλλο θέλω;».

Σέ αὐτούς τούς ἀσκητές βλέπει κανείς τόν τέλειο τρόπο ζωῆς, αἰσθάνεται μιά ζωή χωρίς συμβιβασμούς, βλέπει ἀνθρώπους νά πιστεύουν αὐτό πού ζοῦν, καί νά ζοῦν σύμφωνα μέ τήν πίστη. Ὁπότε, καταλαβαίνουμε ὅτι ἡ πίστη δέν εἶναι διανοητικό κατόρθωμα, ἀλλά «ὅρασις καί νόησις καρδίας», ὅπως γράφει ὁ ἅγιος Γρηγόριος ὁ Παλαμᾶς.

Ὅταν συναντοῦσα τέτοιους μοναχούς, τούς ρωτοῦσα αὐτό πού ποθοῦσα καί αὐτό πού ζοῦσαν ἐκεῖνοι. Ὅταν ἐπισκεφθῆς ἕναν ἰατρό, θά τόν ρωτήσης ἰατρικά θέματα, ὅταν συναντήσης ἕναν δικηγόρο, θά συζητήσης νομικά. Τούς ἐρημίτες τούς ρωτοῦσα αὐτό πού ἤξεραν πολύ καλά, τά σχετικά μέ τήν καρδιά, τόν νοῦ, τήν νοερά προσευχή, τήν διαφορά μεταξύ τῆς λογικῆς καί τῆς νοερᾶς προσευχῆς, τήν ἔμπνευση γιά τόν Θεό.

Ὠφελήθηκα πολύ ἀπό τούς ἐρημίτες, γιατί συναντοῦσα «καθηγητές τῆς ἐρήμου», πού δίδασκαν ἀπό τό Πανεπιστήμιο τῆς ἐρήμου. Δέν βρίσκει κανείς ἐκεῖ διανοητές θεολόγους, ἀλλά χαρισματικούς, ἐμπειρικούς θεολόγους, χωρίς οἱ ἴδιοι νά ἀντιλαμβάνωνται ὅτι εἶναι θεολόγοι. Αὐτοί ἔκαναν μακροχρόνιες ἔρευνες στά θέματα αὐτά καί εἶχαν ἐμπειρίες. Αἰσθανόμουν ὅτι βρισκόμουν μπροστά σέ «πύρινες φλόγες τῆς Πεντηκοστῆς», σέ Ἀποστόλους τοῦ Χριστοῦ, γι’ αὐτό καί ἡ μοναχική ζωή χαρακτηρίζεται ἀπό τούς Πατέρες ὡς ἡ ἀποστολική ζωή.


3. Ἐρώτηση: Στούς Ρουμάνους Χριστιανούς εἶναι γνωστοί οἱ βίοι τῶν Ἁγίων Παϊσίου, Πορφυρίου καί τοῦ πατρός Σωφρονίου, ἅγιοι πατέρες πού ἔχετε γνωρίσει καί ἐπισκεφθῆ. Δέν γνωρίζουμε ὅμως τίποτα γιά τόν Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Καλλίνικο, ὁ ὁποῖος ὑπῆρξε Πνευματικός σας καί πιθανόν, γιά τόν ἅγιο βίο του, νά καταταχθῆ στό Ἁγιολόγιο τῆς Ὀρθόδοξης Ἐκκλησίας.

Ἀπάντηση: Θεωρῶ μεγάλο δῶρο τοῦ Θεοῦ πού γνώρισα πολλούς μεγάλους ἀσκητές καί ἐμπειρικούς θεολόγους, ὅπως αὐτούς πού ἀναφέρατε. Ὄχι ἁπλῶς τούς γνώρισα, ἀλλά συνδέθηκα πνευματικά μαζί τους καί ἀξιώθηκα νά κάνω αἴτηση στό Πατριαρχεῖο γιά τήν ἁγιοκατάταξή τους. Ὁ ἅγιος Παΐσιος συνδέθηκε μαζί μου σέ ὅλες τίς φάσεις τῆς ζωῆς μου. Ὁ ἅγιος Πορφύριος ἐπενέβη διακριτικά στήν ζωή μου. Ὁ Γέροντας Σωφρόνιος ἦταν μεγάλος εὐεργέτης μου.

Τό ἴδιο ἰσχύει καί γιά ἄλλους, ὅπως τόν Γέροντα Ἐφραίμ τόν Κατουνακιώτη, τόν Γέροντα Ἐφραίμ τόν Φιλοθεΐτη, τόν π. Θεόκλητο Διονυσιάτη, τόν Ἡγούμενο τῆς Μονῆς Γρηγορίου Ἀρχιμ. Γεώργιο Καψάνη καί ἄλλους, φανερούς καί ἀφανεῖς ἁγιορείτας.

Ὅμως, μεγάλη δωρεά τοῦ Θεοῦ στήν ζωή μου ἦταν ὁ μακαριστός Γέροντάς μου Μητροπολίτης Ἐδέσσης Καλλίνικος, μέ τόν ὁποῖο ἔμενα στήν Μητρόπολη δέκα πέντε χρόνια καί ἀξιώθηκα ἀπό τόν Θεό νά τόν διακονήσω ἑπτά μῆνες στό κρεββάτι τῆς ἀσθενείας του, καί, κατά τήν πρόρρησή του, νά τοῦ κλείσω τά μάτια.

Τό σημαντικό εἶναι ὅτι οἱ ἁγιορεῖτες πού ἀνέφερα προηγουμένως τόν ἐκτιμοῦσαν πολύ. Ὁ ἅγιος Παΐσιος ὅταν τόν συνάντησε, κατά τήν μαρτυρία ἑνός ὑποτακτικοῦ του, εἶπε: «Πρώτη φορά βλέπω τέτοιον Δεσπότη. Μέχρι τώρα δέν ἔχω δεῖ σάν τόν Καλλίνικο». Καί ἐπειδή ὁ Καλλίνικος στήν διαθήκη του ἔγραψε: «Τό ἔλεος τοῦ Κυρίου ἄς μέ συνοδεύη κατά τήν ἐκ τοῦ ματαίου τούτου κόσμου ἐκδημία μου», ὁ ἅγιος Παΐσιος ὅταν τό ἄκουσε αὐτό εἶπε: «Ὄχι ἁπλῶς τόν συνοδεύει, ἀλλά τόν καταδιώκει τό ἔλεος τοῦ Θεοῦ».

Ἦταν, πράγματι, ἕνας ἀσκητής Ἐπίσκοπος, πού εἶχε ἐσωτερική εὐαισθησία, καθαρότητα ψυχῆς καί σώματος, ἀγάπη γιά τόν Θεό καί τούς ἀνθρώπους, κοσμημένος μέ βαθύτατη ταπείνωση καί προσευχή, ἦταν διαποτισμένος ὁλόκληρος ἀπό τό γνήσιο ἐκκλησιαστικό φρόνημα καί τόν ἁγιορείτικο τρόπο ζωῆς ἀπό τά μικρά του χρόνια, ἀπέφευγε ὅ,τι δέν ἤθελε ὁ Θεός, καί ἦταν ἀπόλυτα ἀφιερωμένος στόν Θεό.

Αὐτός μέ εἰσήγαγε στήν ἡσυχαστική ζωή καί τό χαιρόταν πολύ. Μοῦ ἔδωσε ἀπό τήν ἀρχή, ὅταν ἀποφάσισα νά γίνω μοναχός, νά διαβάσω τό «Συμβουλευτικόν Ἐγχειρίδιον, ἤτοι περί φυλακῆς τῶν πέντε αἰσθήσεων», τοῦ ἁγίου Νικοδήμου τοῦ Ἁγιορείτου, καί μέ μεγάλωσε πνευματικά μέ ἀγάπη καί ἐλευθερία. Ἔζησα κοντά του τήν ἀρχοντική ἀγάπη καί τήν ἀρχοντική ἐλευθερία.

Γνώρισα ἕναν ἅγιο ἀσκητή Ἐπίσκοπο, πού ὅλη τήν ἡμέρα ἔλιωνε ὡς λαμπάδα, προσφέροντας τήν ὀρθόδοξη ζωή στούς ἀνθρώπους τοῦ ποιμνίου του. Λίγο τόν ἀπασχολοῦσαν τά λεγόμενα «πολιτικά τῆς Ἐκκλησίας». Πήγαινε στήν Σύνοδο τῶν Ἐπισκόπων μέ φόβο Θεοῦ καί προσευχή. Σέ μιά ἐπιστολή του, πού μοῦ ἔστειλε ὅταν ἦταν Συνοδικός, μοῦ ἔγραφε: «Σέ παρακαλῶ, γονάτισε καί παρεκάλεσε τόν Ἱδρυτήν τῆς Ἐκκλησίας νά βοηθήση τόν Ἐπίσκοπόν σου καί τήν Ἐκκλησίαν Του».

Ἐπειδή εἶχε τέτοια ζωή, γι’ αὐτό καί ἡ κοίμησή του ἦταν ὁσιακή. Ἀντιμετώπισε τήν ἀσθένειά του –ὄγκο στόν ἐγκέφαλο– μέ μεγάλη αὐτομεμψία, ταπείνωση, ἀγάπη, ἀκόμη καί σέ ἐκείνους πού τόν συκοφάντησαν, προσευχή στόν Θεό, ἀπόλυτη ἐμπιστοσύνη στήν Πρόνοια τοῦ Θεοῦ, βαθυτάτη αἴσθηση καθαρότητας λογισμοῦ ἐν ὄψει τῆς συναντήσεώς του μέ τόν Χριστό, ἔντονη μνήμη θανάτου.

Ἡ Ἱερά Σύνοδος τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος ἔχοντας ὑπ’ ὄψη της ὅλα αὐτά ἀποφάσισε τήν ἁγιοκατάταξή του καί ἔστειλε τήν πρότασή της στό Οἰκουμενικό Πατριαρχεῖο, γιά νά προβῆ στήν ἐγγραφή του στό ἁγιολόγιο τῆς Ἐκκλησίας. Ὁ λαός στήν Ἔδεσσα ἤδη τόν τιμᾶ ὡς ἅγιο, γιατί ἔχει ἀποδείξεις τῆς ζωντανῆς παρουσίας του. Ἔχω γράψει τρία βιβλία γιά τόν μακαριστό Γέροντά μου.

Πολλές φορές σκέπτομαι: Πῶς θά ἀνταποκριθῶ στίς μεγάλες δωρεές τοῦ Θεοῦ;


4. Ἐρώτηση: Ξέρουμε ὅτι οἱ ἀναχωρητές πενθοῦν γιά τίς ἁμαρτίες τους, αἰσθάνονται ὡς οἱ πιό ἁμαρτωλοί ἄνθρωποι. Πῶς φτάνουν σέ αὐτό τό βαθύ αἴσθημα τῆς μετανοίας;

Ἀπάντηση: Μέ τήν ζωή τῆς καθαρότητας πού ζοῦν φθάνουν νά αἰσθανθοῦν βιωματικά τήν κατάσταση τῶν πρωτοπλάστων πρό τῆς πτώσεώς τους, ἀλλά καί τήν ζωή τῶν ἀγγέλων. Ἀκόμη, μέ τήν Χάρη τοῦ Θεοῦ τούς ἀποκαλύπτεται ὁ χῶρος τῆς καρδίας, ὅπου ὑπάρχει τό νοερό θυσιαστήριο, ἕνα ἐσωτερικό ἐκκλησάκι, ὅπου γίνεται ἀδιάλειπτη νοερά θεία Λειτουργία, ἐπίσης φθάνουν καί στήν θεωρία τοῦ Φωτός ἤ βλέπουν τήν οὐράνια θεία Λειτουργία, ὅπως τήν εἶδε ὁ Εὐαγγελιστής Ἰωάννης καί τήν περιγράφει στό βιβλίο τῆς Ἀποκαλύψεως.

Ὅταν, ὅμως, μειώνεται αὐτή ἡ κατάσταση, τό αἰσθάνονται ὡς βαθύτατη πτώση, καί ἔτσι καταλαβαίνουν τόν Ἀδάμ, πού ἐξῆλθε ἀπό τόν Παράδεισο καί θρηνοῦσε. Ὁ ἅγιος Σιλουανός ἔχει γράψει καταπληκτικά κείμενα πάνω σέ αὐτό τό θέμα, πού ὁ Γέροντας Σωφρόνιος ἀπεκάλεσε ὡς «Ἀδαμιαῖο θρῆνο».

Αὐτό συντονίζεται μέ ὅλη τήν πατερική παράδοση. Ὁ ἅγιος Γρηγόριος ὁ Σιναΐτης γράφει ὅτι ἐάν δέν καταλάβουμε σέ ποιά κατάσταση ἤμασταν, ὅταν μᾶς δημιούργησε ὁ Κύριος, δέν θά καταλάβουμε σέ ποιά κατάσταση μᾶς ὁδήγησε ἡ ἁμαρτία. Ἔτσι, οἱ ἅγιοι μέ τόν φωτισμένο νοῦ καί τήν θεωρία τοῦ Θεοῦ καταλαβαίνουν ἐμπειρικά πῶς εἶναι ὁ φυσικός ἄνθρωπος καί πῶς ἔγινε παρά φύσιν ὁ ἄνθρωπος μέ τήν ἁμαρτία, γι’ αὐτό καί ἐπιδίδονται σέ ἀκράτητο θρῆνο.

Κλαῖνε ὄχι μόνον γιά τυχόν ἁμαρτίες, ἀλλά καί γιατί ὁ νοῦς τους δέν μπορεῖ νά παραμείνη γιά πολύ χρόνο στήν μνήμη τοῦ Θεοῦ, γιά ἕναν λογισμό πού τούς πλησιάζει, γιατί χάνουν τήν κοινωνία μέ τόν Θεό, γιά τήν αἴσθηση τῆς φθαρτότητας καί τῆς θνητότητας, πού εἶναι οἱ λεγόμενοι δερμάτινοι χιτῶνες. Αἰσθάνονται τήν ζωή χωρίς Θεό ὡς ζωώδη κατάσταση, καί αὐτό δέν γίνεται μέ ψυχολογικούς καί κοινωνικούς ὅρους, ἀλλά μέ καθαρῶς ἐμπειρικούς θεολογικούς ὅρους. Ὅταν ἀνατέλλη ὁ ἥλιος, τότε ἀποκαλύπτονται τά πάντα καθαρά, καί οἱ μικρότερες ἀκαθαρσίες. Καί ὅταν δύη ὁ ἥλιος, ἔρχεται τό σκοτάδι. Αὐτό γίνεται καί μέ τήν ψυχή.

Ὁ Εὐαγγελιστής Ἰωάννης στήν Ἀποκάλυψη, ὅταν εἶδε τόν Χριστό μέσα στήν δόξα Του ἔπεσε στά πόδια του «ὡς νεκρός» (Ἀπ. α΄, 17). Καί ὅταν εἶδε ὅλη τήν οὐράνια Λειτουργία γέμισε ἀπό πόθο καί εἶπε: «Ἔρχου Κύριε Ἰησοῦ» (Ἀπ. κβ΄, 20). Ἔτσι, οἱ ἅγιοι ζοῦν ἀπό τώρα τήν Βασιλεία τοῦ Θεοῦ, καί γι’ αὐτό τήν ἀναζητοῦν συνεχῶς, βιώνουν τόν ἀρραβώνα τοῦ Πνεύματος καί ἀναμένουν μέ πόθο καί τόν γάμο μέ τόν Νυμφίο Χριστό, τό Ἀρνίο τῆς Ἀποκαλύψεως.

5. Ἐρώτηση: Γιατί νιώθουμε χαρά ὅταν βρισκόμαστε κοντά σέ ἕναν ἅγιο ἄνθρωπο καί ἔχουμε τήν αἴσθηση ὅτι δέν θά θέλαμε νά τόν ἀποχωριστοῦμε ποτέ πιά;

Ἀπάντηση: Ἡ ἀπάντηση στό ἐρώτημα αὐτό εἶναι συνέχεια τῆς προηγούμενης ἀπαντήσεως. Αὐτό γίνεται, γιατί ὁ ἅγιος ἄνθρωπος εἶναι ὁ φυσικός ἄνθρωπος. Καί ἐπειδή γνωρίσαμε πολλούς παρά φύσιν ἀνθρώπους, γι’ αὐτό μᾶς ἐντυπωσιάζει ὁ κατά φύσιν καί ὑπέρ φύσιν ἄνθρωπος, ὅπως δημιουργήθηκε ἀπό τόν Θεό. Ἔπειτα, ἡ ζωή ἑνός ἁγίου εἶναι κρυμμένη «σύν τῷ Χριστῷ ἐν τῷ Θεῷ» (Κολ. γ΄, 3). Ὁ Πατήρ ἀγαπᾶ τόν Υἱό Του καί ἀγαπᾶ καί αὐτούς πού εἶναι κρυμμένοι μέσα σέ Αὐτόν. Ὅπου εἶναι ὁ Θεός, ἐκεῖ εἶναι ὁ Παράδεισος. Γι’ αὐτό ὅταν συναντοῦμε ἁγίους, ὀσφραινόμαστε τήν ἀτμόσφαιρα τῆς Βασιλείας τοῦ Θεοῦ.

Ἔπειτα, ἐπικοινωνώντας μέ πολλούς ἀνθρώπους σήμερα δεχόμαστε, ἄλλοτε περισσότερο καί ἄλλοτε λιγότερο, ἕναν ἰδιόμορφο «βιασμό». Ἡ ἀγάπη πού μᾶς δείχνουν εἶναι γεμάτη ἀπό φιλαυτία, ἰδιοτέλεια, πράγμα πού βιάζει τήν ψυχή μας, δέν εἶναι ἀληθινή ἀγάπη. Δέν μᾶς πλησιάζουν μέ εὐαισθησία, ἀλλά μέ ἀγριότητα, βαναυσότητα, μέ ποικίλα πάθη. Ἐπειδή καί ἐμεῖς εἴμαστε πολύ πληγωμένοι ἀπό διάφορες καταστάσεις, διότι ἔχουμε πικραθῆ πολύ, γι’ αὐτό κάθε κίνηση πρός ἐμᾶς ἑνός ἐμπαθοῦς ἀνθρώπου τήν αἰσθανόμαστε ὡς «βιασμό» τῆς ψυχῆς μας.

Ἀντίθετα, οἱ ἅγιοι πού ἔχουν ἀποβάλει τούς δερμάτινους χιτῶνες, τῆς φθαρτότητας, τῆς παθητότητας καί τῆς θνητότητας, πού ἡ φιλαυτία μεταποιήθηκε σέ φιλοθεΐα καί φιλανθρωπία, καί διακρίνονται γιά τήν ἀνιδιοτελῆ ἀγάπη, εἶναι πολύ εὐαίσθητοι, τρυφεροί, ἁπαλοί καί μᾶς πλησιάζουν μέ ἀγάπη πνευματική, σάν τήν αὔρα τοῦ Ἁγίου Πνεύματος. Τελικά, ὁ ἄνθρωπος σήμερα χρειάζεται μιά «θεολογία τρυφερότητας», πού τήν ἔχουν μόνον οἱ ἅγιοι, οἱ ἀληθινοί ἄνθρωποι.


6. Ἐρώτηση: Σεβασμιώτατε, χαιρόμαστε ὅταν ἐπισκεπτόμαστε ἀνθρώπους μέ ἅγιο βίο γιά νά ἀκούσουμε ἐποικοδομητικό λόγο ἐκ μέρους τους, ὅμως δέν καταφέρνουμε νά μετατρέψουμε σέ πρακτική αὐτά τά λόγια. Ἀπό ποῦ προέρχεται αὐτή ἡ ἀνημπόρια καί πῶς μπορεῖ νά ξεπεραστῆ;

Ἀπάντηση: Κατ’ ἀρχάς, ἡ συνάντηση μέ ἁγίους ἀνθρώπους, πού εἶναι ναοί τοῦ Ἁγίου Πνεύματος καί πραγματικά μέλη τοῦ Σώματος τοῦ Χριστοῦ, «ζωντανοί ὀργανισμοί», θεολόγοι στήν πράξη, εἶναι ἕνα σημαντικό γεγονός γιά κάθε ἄνθρωπο. Μέ αὐτόν τόν τρόπο γνωρίζουμε στήν πράξη τί εἶναι ὁ Θεός, τί εἶναι ὁ ἄνθρωπος, τί εἶναι ἡ ἀναγέννηση τοῦ ἀνθρώπου.

Αὐτό εἶναι σημαντικό, γιατί σήμερα ὅλοι ὁμιλοῦμε γιά τό «τί» καί ὄχι γιά τό «πῶς», δηλαδή κάνουμε λόγο τί εἶναι ὁ Θεός καί ὄχι πῶς θά γίνουμε κατά Χάρη καί μέθεξη θεοί∙ τί εἶναι ἡ ἀγάπη, καί ὄχι πῶς θά ἀποκτήσουμε τήν πραγματική ἀγάπη∙ τί εἶναι οἱ ἅγιοι καί ὄχι πῶς θά γίνουμε καί ἐμεῖς ἅγιοι. Αὐτό εἶναι τό πρόβλημα τῆς σημερινῆς θεολογίας καί τῆς ἐκκλησιαστικῆς ζωῆς, ὅτι πολλοί θεολόγοι καί κληρικοί ὁμιλοῦν γιά τό «τί» καί ὄχι γιά τό «πῶς». Οἱ ἅγιοι μᾶς δείχνουν καί τό «τί» καί τό «πῶς» τῆς ἐκκλησιαστικῆς ζωῆς. Βλέποντας αὐτούς τούς ἁγίους σιγά-σιγά θά ὁδηγούμαστε ἀπό τό «τί» στό «πῶς». Ἀντίθετα, ὅταν μόνον διαβάζουμε, δέν θά βοηθηθοῦμε πραγματικά καί ἀληθινά.

Ὁ ἅγιος Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος σέ μιά ὁμιλία του προτρέπει τούς ἀκροατές του νά ἐπισκεφθοῦν ἁγίους μοναχούς στά ὄρη, γιατί θά ὠφεληθοῦν ἀπό τόν τρόπο τῆς ζωῆς τους καί ἀπό τά ὅσα θά ἀκούσουν. Μάλιστα, λέγει ὅτι ὅταν ὁ ἄνδρας ἐπισκεφθῆ αὐτούς τούς ἁγίους μοναχούς, τούς ἐρημίτες πού ζοῦν ἀγγελικό βίο, τότε θά ἀλλάξη ἡ ζωή του καί θά ἐπιστρέψη στό σπίτι του ἥμερος καί ἥσυχος, καθαρός ἀπό κάθε ἡδονή, πιό καλός στούς τρόπους ἀπό ὅ,τι ἦταν προηγουμένως, καί ἔτσι θά τόν δεχθῆ ἡ γυναίκα του ἤρεμο. 

Τό ἀντίθετο συμβαίνει, ὅπως λέγει, γιά τόν ἄνθρωπο ἐκεῖνον πού πηγαίνει στό θέατρο, ἀφοῦ ἐπιστρέφει στό σπίτι του ἀγριεμένος μέ τήν γυναίκα του, διότι στό θέατρο εἶδε κάποια ἄλλη γυναίκα καλύτερη.

Βλέποντας τέτοια ζωντανά παραδείγματα θά ἀλλάξουμε διαγωγή. Στήν ἀρχή θά βλέπουμε τούς ἁγίους καί θά τούς θαυμάζουμε, ἔπειτα θά κρίνουμε τόν ἑαυτό μας μέ τήν σύγκριση, καί στήν συνέχεια θά παραδειγματιζόμαστε καί θά τούς μιμούμαστε ὅσο μποροῦμε στήν καθημερινή μας ζωή.

Ἡ δυσκολία βρίσκεται στό ὅτι ἔχουμε μάθει στήν ζωή τῆς πτώσεως μέ τούς πολλούς λογισμούς, τήν φαντασίωση καί τήν ἀσθένεια τοῦ νοῦ, νά τά θεωροῦμε ὅλα αὐτά ὡς φυσική ζωή, ἐνῶ εἶναι παρά φύσιν ζωή. Ἔτσι, ἀρρωσταίνει ὁ νοῦς, τό λογιστικό καί τό παθητικό μέρος τῆς ψυχῆς, γιά τά ὁποῖα ἡ θεραπεία εἶναι μακροχρόνια. Ἕνας ἄρρωστος νοῦς, ἡ ἄρρωστη λογική, ἡ ἐπιθυμία, ὁ θυμός γιά νά ἀλλάξουν πρέπει νά ἀγωνισθῆ ὁ ἄνθρωπος πολύ μέ τήν ἐνέργεια τῆς θείας Χάριτος. Στόν ἀγώνα αὐτόν ἡ ἐπικοινωνία μέ τούς ἁγίους ἀνθρώπους μᾶς βοηθᾶ ἀποτελεσματικά, γιατί αὐτοί λειτουργοῦν καί ὡς ζωντανά πρότυπα καί ὡς προπονητές πού μᾶς ἀθλοῦν στήν πνευματική ζωή, γιά νά γίνουμε καί ἐμεῖς ἄνθρωποι τοῦ Θεοῦ.


7. Ἐρώτηση: Ὁ γέροντας Πρόκλος μᾶς παρότρυνε νά προσευχόμαστε ἀδιαλείπτως, νά κοιμόμαστε καί νά ξυπνᾶμε μέ τήν προσευχή. Μιλῆστε μας, σᾶς παρακαλοῦμε, γιά ἀνθρώπους τούς ὁποίους ἔχετε συναντήσει, οἱ ὁποῖοι ἀπέκτησαν τήν ἀδιάλειπτη προσευχή... 

Ἀπάντηση: Ἡ προσευχή εἶναι ἀπαραίτητη γιά τήν ζωή μας. Ὁ Χριστός μᾶς ὑπέδειξε τόν τρόπο τῆς προσευχῆς. Ἐνῶ Ἐκεῖνος εἶχε διαρκῆ ἐπικοινωνία μέ τόν Πατέρα Του καί τό Ἅγιον Πνεῦμα, ἐν τούτοις ἀνέβαινε στό Ὄρος νά προσευχηθῆ μόνος Του. Ὁ ἅγιος Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος ἑρμηνεύει ὅτι δέν τό εἶχε ἀνάγκη, ἀλλά τό ἔκανε γιά μᾶς, γιά νά γίνη ὑπόδειγμα, ὥστε νά ἀγαπήσουμε τήν προσευχή σέ ἔρημο τόπο.

Ἀκόμη, ὁ Χριστός δίδαξε τούς Μαθητές Του, καί δι’ αὐτῶν καί ἐμᾶς νά προσευχόμαστε διαρκῶς. Ὁ ἅγιος Γρηγόριος ὁ Θεολόγος γράφει κάπου ὅτι περισσότερο πρέπει νά προσευχόμαστε, παρά νά ἀναπνέουμε, δηλαδή «μνημονευτέον τοῦ Θεοῦ μᾶλλον ἤ ἀναπνευστέον». Τόση ἀνάγκη ἔχει ὁ ἄνθρωπος τῆς συνεχοῦς προσευχῆς, δηλαδή τῆς συνεχοῦς ἀναφορᾶς του στόν Θεό! Ὁ Ἀπόστολος Παῦλος παρήγγειλε στούς Χριστιανούς τῆς ἐποχῆς του∙ «ἀδιαλείπτως προσεύχεσθε» (Α' Θεσ. ε΄, 17).

Ἡ προσευχή εἶναι ἔκφραση ἀγάπης στόν Θεό. Ἕνας ἄνθρωπος πού ἀγαπᾶ κάποιον ἄλλον, ὁ σύζυγος πού ἀγαπᾶ τήν σύζυγό του ἤ τό ἀντίστροφο, ἡ μητέρα πού ἀγαπᾶ τό παιδί της, θέλουν νά τούς σκέπτωνται συνεχῶς. Ὅταν κανείς ἀγαπᾶ τόν Θεό, θέλει συνεχῶς νά Τόν ἐνθυμεῖται, νά προσεύχεται, ὄχι ὡς καθῆκον, ἀλλά ὡς ἀνάγκη, σάν νά εἶναι μιά ὄρεξη τῆς ψυχῆς γιά τόν Θεό. Εἶναι μιά θεία ἀγάπη, ἕνας θεῖος ἔρωτας.

Καί ἐπειδή αἰσθάνεται κανείς μέσα του τήν Χάρη τοῦ Θεοῦ νά γεμίζη τήν ψυχή του, ἐπειδή αἰσθάνεται νά τελῆται μέσα στήν καρδιά του ἡ νοερά θεία λειτουργία, γι’ αὐτό αὐξάνεται αὐτή ἡ ἀγάπη του πρός τόν Χριστό. Τελικά, ἡ προσευχή καί ὁ τρόπος μέ τόν ὁποῖο τελεῖται, εἶναι τό θερμόμετρο τῆς πνευματικῆς ζωῆς, δείχνει τήν κατάσταση στήν ὁποία βρίσκεται ὁ πνευματικός μας ὀργανισμός.

Συνάντησα πολλούς μοναχούς, ἀκόμη καί ἀνθρώπους πού ζοῦν στόν κόσμο, μερικοί ἀπό αὐτούς ἦταν οἰκογενειάρχες, πού εἶχαν ἀδιάλειπτη μνήμη Θεοῦ. Ἡ μητέρα μου ἦταν μιά ἀπό αὐτούς, πού στό τέλος τῆς ζωῆς της ἦταν πέντε χρόνια κατάκοιτη καί ποτέ δέν διαμαρτυρόταν, ἀλλά πάντοτε δόξαζε τόν Θεό καί μάλιστα ἔλεγε: «Δέν εἶμαι ἄξια νά Τόν δοξάζω». Αὐτό ἔκανε σέ ὅλη τήν ζωή της.


Μπορῶ νά προσθέσω καί τήν μητέρα τοῦ π. Ἰωάννου Ρωμανίδη, μιά Καππαδόκισσα γυναίκα, πού ζοῦσε στό Μανχάτταν τῆς Νέας Ὑόρκης, πολύ κοντά στό σημεῖο πού εἶναι τό κτίριο τῶν Ἡνωμένων Ἐθνῶν, καί εἶχε ἀδιάλειπτη προσευχή, ἔβλεπε ἁγίους καί ἀγγέλους. Εἶναι ἐκπληκτικό τό νά ζῆ κανείς στό κέντρο τῶν οἰκονομικῶν καί πολιτικῶν καταστάσεων τοῦ κόσμου καί αὐτός νά μήν ἐπηρεάζεται ἀπό αὐτό, ἀλλά νά ζῆ τόν πνευματικό κόσμο καί τόν δημιουργό τοῦ κόσμου. Ἀπό ἐκεῖ κληρονόμησε τήν παράδοση αὐτή ὁ υἱός της, ὁ π. Ἰωάννης Ρωμανίδης.

Στό «Ἆσμα Ἀσμάτων» τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης γράφεται: «Ἐγώ καθεύδω καί ἡ καρδία μου ἀγρυπνεῖ» (Ἆσμ. Ἀσμ. ε΄, 2). Εἶναι δυνατόν κανείς νά κοιμᾶται τό βράδυ, πού σημαίνει ὅτι ὅλα τά ὄργανα τοῦ σώματος ὑπολειτουργοῦν, καί ὅμως τό νοερό τῆς ψυχῆς νά ἔχη μνήμη Θεοῦ. Ὅταν ὁ ἄνθρωπος τήν ἡμέρα ἔχη μνήμη Θεοῦ, τότε καί τήν νύκτα πού τό σῶμα του ἠρεμεῖ, ὁ νοῦς του, ἡ καρδιά του, οἱ μνῆμες του θά εἶναι στόν Θεό. Μιά τέτοια ἑρμηνεία δίνει καί ὁ Μέγας Βασίλειος σέ αὐτήν τήν κατάσταση.

Καί αὐτό τό ἔργο δέν εἶναι σπάνιο. Οἱ ἐμπαθεῖς ἄνθρωποι τήν νύκτα ὀνειρεύονται ὅ,τι ἔχει σχέση μέ τά πάθη τους πού ἐκδήλωσαν τήν ἡμέρα, ἐνῶ οἱ ἀπαθεῖς ἄνθρωποι, τῶν ὁποίων οἱ δυνάμεις τῆς ψυχῆς στρέφονται πρός τόν Θεό, ὅλη τήν νύκτα πού κοιμοῦνται, τότε πού χαλαρώνει τό σῶμα τους καί ὑπολειτουργοῦν τά σωματικά ὄργανα, αἰσθάνονται τήν πνευματική καρδιά τους νά προσεύχεται, νά ἐκφράζη τήν ἀγάπη τους πρός τόν Θεό. Αὐτή εἶναι ἡ φυσική κατάσταση τοῦ ἀνθρώπου τῆς θείας Χάριτος.

Αὐτό φαίνεται σέ μιά προσευχή πού κάνουμε στόν Χριστό πρίν τόν ὕπνο καί περιλαμβάνεται στήν ἀκολουθία τοῦ Ἀποδείπνου. Ἀφοῦ παρακαλοῦμε τόν Θεό νά μᾶς ἀναπαύση τό σῶμα καί τήν ψυχή κατά τήν διάρκεια τοῦ ὕπνου καί νά μᾶς ἀπαλλάξη ἀπό τήν σκοτεινή καί νυκτερινή ἡδυπάθεια, καί ἀπό τίς ὁρμές τῶν παθῶν, καί νά καταστείλη τίς ἐπαναστάσεις τῆς σαρκός, στήν συνέχεια προσευχόμαστε: «Καί δώρησαι ἡμῖν ὁ Θεός, γρήγορον νοῦν, σώφρονα λογισμόν, καρδίαν νήφουσαν, ὕπνον ἐλαφρόν, καί πάσης σατανικῆς φαντασίας ἀπηλλαγμένον». Καί ὅλα αὐτά τά ζητᾶμε νά συμβοῦν κατά τήν διάρκεια τοῦ ὕπνου. 

Ἐπίσης, παρακαλᾶμε: «Παννύχιον ἡμῖν τήν σήν δοξολογίαν χάρισαι εἰς τό ὑμνεῖν καί εὐλογεῖν καί δοξάζειν, τό πάντιμον καί μεγαλοπρεπές ὄνομά σου». Καί ἔπειτα ζητᾶμε νά μᾶς ἀναστήση στόν καιρό τῆς προσευχῆς καί νά εἴμαστε στηριγμένοι στίς ἐντολές Του. Αὐτή ἡ προσευχή πού γίνεται πρό τοῦ ὕπνου περιγράφει τήν ἐμπειρία τῆς προσευχῆς κατά τόν ὕπνο. Εἶναι μιά πολύ σημαντική αὐτή ἡ πληροφορία γιά τήν νοερά προσευχή καί κατά τήν διάρκεια τοῦ σωματικοῦ ὕπνου.

Καί κάτι ἀκόμη ἐκπληκτικότερο: Ὅταν μάθη κανείς νά ζῆ ἔτσι, τότε καί τό διάστημα, πρίν ἀποχωρήση ἡ ψυχή ἀπό τό σῶμα, δηλαδή πρό τοῦ θανάτου, ἐνῶ τό σῶμα θά εἶναι ἀδύνατο, ἄρρωστο, ἡ ψυχή θά προσεύχεται, ὁ νοῦς θά εἶναι σέ πνευματική ἔνταση καί ἔτσι θά φύγη ὁ ἄνθρωπος ἀπό τόν κόσμο αὐτόν προσευχόμενος γιά νά συναντήση τόν Θεό στήν Βασιλεία Του, ὅπου θά συμμετάσχη στήν Οὐράνια θεία Λειτουργία.

Ἐάν ὁ ἄνθρωπος δέν μάθη ἀπό τήν ζωή αὐτήν τήν ἀδιάλειπτη προσευχή, πῶς θά μπορέση νά συμμετάσχη στήν ἀδιάλειπτη Λειτουργία τῆς αἰώνιας ζωῆς, τήν ὁποία περιγράφει ὁ ἅγιος Ἰωάννης ὁ Θεολόγος στήν Ἀποκάλυψη; Ἄλλωστε, ἡ ἀδιάλειπτη προσευχή τῆς Ἐκκλησίας εἶναι τό «Κύριε ἐλέησον» καί τό «Δόξα σοι ὁ Θεός ἡμῶν, δόξα σοι». Γι’ αὐτό εἶναι σημαντικό αὐτό πού σᾶς ἔλεγε ὁ Γέροντας Πρόκλος, ὁ ὁποῖος ἀπό ὅ,τι φαίνεται εἶχε πνευματικές ἐμπειρίες πάνω στό θέμα τῆς νοερᾶς προσευχῆς.


8. Ἐρώτηση: Πῶς νά ἀποκτήσουμε τήν ἐσωτερική εἰρήνη σέ αὐτούς τούς τόσο ταραγμένους καιρούς καί μέ τόσους πειρασμούς;

Ἀπάντηση: Ὅλα αὐτά πού εἴπαμε μέχρι τώρα μᾶς δείχνουν τόν τρόπο μέ τόν ὁποῖο πρέπει νά ζοῦμε, γιά νά ὑπερβαίνωνται ὅλα τά προβλήματα τῆς ζωῆς μας, καί νά ζοῦμε τήν εἰρήνη τῆς καρδίας. Ὁ Χριστός δέν μᾶς εἶπε ὅτι θά ζοῦμε σέ ἤρεμες κοινωνίες, ἀντίθετα ἔστειλε τούς Μαθητές Του στόν κόσμο «ὡς πρόβατα ἐν μέσῳ λύκων» καί τούς ἀνήγγειλε διωγμούς, προβλήματα, δυσκολίες, μαρτύριο.

Δέν εἶπε ὁ Χριστός ὅτι θά σταματήσουν οἱ πόλεμοι καί οἱ δυσκολίες στήν γῆ, ἀντίθετα μάλιστα εἶπε ὅτι ὅσο πλησιάζουμε πρός τό τέλος τοῦ κόσμου, τόσο θά αὐξηθοῦν τά προβλήματα, γι’ αὐτό εἶπε: «ἐγερθήσεται γάρ ἔθνος ἐπί ἔθνος καί βασιλεία ἐπί βασιλείαν, καί ἔσονται λιμοί καί λοιμοί καί σεισμοί κατά τόπους· πάντα δέ ταῦτα ἀρχή ὠδίνων. τότε παραδώσουσιν ὑμᾶς εἰς θλῖψιν καί ἀποκτενοῦσιν ὑμᾶς, καί ἔσεσθε μισούμενοι ὑπό πάντων τῶν ἐθνῶν διά τό ὄνομά μου» (Ματθ. κδ΄, 7-8).

Ἡ εἰρήνη τήν ὁποία ὕμνησαν οἱ ἄγγελοι τήν ἡμέρα τῆς γεννήσεως τοῦ Χριστοῦ, καί ἡ βασιλεία γιά τήν ὁποία ὁμίλησε ὁ Χριστός ἀναφέρονται στήν κατάσταση τῆς ψυχῆς, ὅταν ἔρχεται ἡ Χάρη τοῦ Θεοῦ μέσα σέ αὐτήν, καί κυρίως ὅταν ὁ ἄνθρωπος δῆ τόν Χριστό μέσα στό Φῶς. Ἔτσι, ἔζησαν ὅλοι οἱ ἅγιοι, οἱ Προφῆτες, οἱ Ἀπόστολοι, οἱ Μάρτυρες, οἱ Πατέρες, οἱ ὅσιοι καί ἀσκητές, τά εὐλογημένα ἀνδρόγυνα. Δέν ἔζησαν σέ εἰρηνικές κοινωνίες, ἀλλά αὐτοί οἱ ἴδιοι ἔζησαν τήν εἰρήνη τοῦ Θεοῦ στήν καρδία τους.

Ὁ Ἀπόστολος Παῦλος ἦταν αἰχμάλωτος στήν Ρώμη καί ἀπό ἐκεῖ ἔστειλε τέσσερεις Ἐπιστολές γεμάτες θεολογία, ἰδιαιτέρως ἡ πρός Φιλιππησίους Ἐπιστολή τοῦ Ἀποστόλου Παύλου εἶναι μιά Ἐπιστολή γεμάτη χαρά, πουθενά δέν ὑπάρχει μεμψιμοιρία γιά τίς ἐξωτερικές δυσκολίες πού ὑπῆρχαν.

Ὁπότε, πρέπει νά μάθουμε ἕναν τρόπο ζωῆς πού θά ὑπερβαίνη τά προβλήματα, ὅπως τό ἀεροπλάνο ὑψώνεται πάνω ἀπό τά σύννεφα καί ὅπως ὁ δορυφόρος πού ξεφεύγει ἀπό τόν νόμο τῆς βαρύτητας, ἐξέρχεται ἀπό τήν γῆ ὅπου ἰσχύουν ἄλλοι νόμοι. Οἱ κοσμοναῦτες ἀπό τόν δορυφόρο βλέπουν τήν γῆ, χωρίς νά ἀναμειγνύωνται στά προβλήματά της.

Πρέπει νά ζοῦμε τήν ὑπέρβαση τῶν δυσκολιῶν μέ τήν ἐνέργεια τοῦ Θεοῦ. Αὐτό μᾶς διδάσκουν οἱ ἅγιοι, πού εἶναι μέ τήν Χάρη τοῦ Θεοῦ οἱ πλέον φυσικοί ἄνθρωποι, ἄν καί ζοῦν σέ ἀφύσικες κοινωνίες εἶναι οἱ ὑπέρ φύσιν ἐν Χριστῷ ἄνθρωποι. Ὁ νοῦς τους εἶναι οὐράνιος, δέχεται τό Φῶς τοῦ Θεοῦ, καί μέ τόν τρόπο αὐτόν μᾶς κατευθύνουν. Ἀνάπτουν μέσα μας τόν οὐράνιο πόθο, τήν δίψα τῆς αἰωνίου ζωῆς. Γι’ αὐτό καί μᾶς ἐμπνέουν.

Τιμᾶμε τούς ἁγίους γιά νά γίνουν πρότυπα ζωῆς, γιά νά ἀγαπήσουμε πιό πολύ τόν Χριστό πού κατοικεῖ μέσα σέ αὐτούς, ὥστε ἀπό τό παρά φύσιν νά φθάσουμε στό κατά φύσιν, καί ἀπό ἐκεῖ νά ἀνεβοῦμε στό ὑπέρ φύσιν. Αὐτός εἶναι ὁ σκοπός τῆς ζωῆς μας.

Ὅλα τά ἄλλα εἶναι δευτερεύοντα...

Ἀναχωρητές καί κόσμος.
Μητροπολίτου Ναυπάκτου καί Ἁγίου Βλασίου κ. Ἱεροθέου

Συνέντευξη πού δόθηκε στήν Raluca Tanaseanu 
καί δημοσιεύθηκε στά ρουμανικά σέ βιβλίο γιά τόν 
Ρουμάνο Ἀναχωρητή Πρόκλο.

Πηγή: Ακτίνες


Share this

Εναλλακτικές αναρτήσεις

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...